ዘመነ ትንሣኤ

ጊዜ የማይሽረው የአዲስ ዓመት አዋጅ

2011-04-25T12:41:00.001-07:00

የአዲስ ዓመት አዋጅ የሚለው ሐረግ የዚህ አጭር መንፈሳዊ ጽሑፍ የመልዕክት ማሰባሰቢያ ርዕስ እንዲሆን ሲመረጥ በአዲሱ ዓመት መግቢያ የመጀመሪያ ዕለት ሁል ጊዜ በአቡሻህር ትምህርት የተካኑ አበው ካህናት በቤተ ክርስቲያን ውስጥ ባህረ ሐሳብን አትተው፣ የበዓላትንና የአጽዋማትን ቀናት ቆጥረው፣ ሌሊቱንና መዓልቱን አዘክረው ዘመነ ማርቆስ አለፈ ዘመነ ሉቃስ ተተካ ብለው ለምዕመናን የሚያስተላልፉትን አዋጅ ማለታችን አይደለም።

ሁልጊዜ በየዓመቱ አሮጌው ዘመን አልፎ አዲሱ ዘመን ሲተካ የአዲስ ተስፋ መልዕክት አብሳሪ የሆነውን ሐዋርያና ነቢይ ቅዱስ ዮሐንስን እናስታውሳለን። መጥምቀ መለኮት ቅዱስ ዮሐንስ ሐዋርያዊ ተልዕኮውን ያከናወነውና በዚሁ የተቀደሰ ተግባሩ ምክንያት መራራ የሞት ጽዋን የተጎነጨው አሮጌው የመከራና የፍዳ ዘመን አልፎ አዲሱ ዘመን በሚተካበት የሽግግር ጊዜ ስለነበር ቤተ ክርስቲያናችን ለክብሩ መታሰቢያ እንዲሆን የአዲሱን ዓመት መግቢያ የመጀመሪያ ቀን በስሙ እንዲሰየም አድርጋለች።

በሰው ሰውኛ ሥርዓት ለልማዱ መንግሥት አልፎ መንግሥት ሲተካ አዋጅ ይነገራል። አዲሱ መንግሥት የደነገጋቸው አዳዲስ ሕጎች ካሉ ለሕዝብ ይፋ ይሆናሉ፤ ሕዝቦች በአዲሱ ሕገ መንግሥት ላይ ድምጻቸውን እንዲሰጡ ይጠየቃሉ። ይህም ዕለት በተመሳሳይ ሁኔታ “ሥጋም የለበሰ ሁሉ የእግዚአብሔርን ማዳን ይይ” (ሉቃ 3፡6) ተብሎ ድህነት የታወጀበት፣ የሰው ልጆች ሁሉ የሰማይና የመድር ንጉሥ የሆነውን ክርስቶስን ተቀብለው በአዲሱ የኪዳን ሕግ እንዲመሩ ጥሪ የቀረበበት፣ የመከራና የፍዳ ዘመን ማብቃቱና የዲያብሎስ አገዛዝ መወገዱ ይፋ የሆነበት የሽግግር ዕለት ነው።

እናም የአዲሱ ዓመት አዋጅ የተስፋው ፈጻሜ መዳረሱንና ዓለም መታደሱን የሚያመለከት የብሥራት ቃል ነው። በሰውና በእግዚአብሔር መካከል የተቀመጠ በልበ ሥላሴ የተጻፈ የቃል ኪዳን ውል ነበረ። የእግዚአብሔር ሕዝቦች ይህን የመዳን ተስፋ ለዘመናት ሲጠባበቁ ኖረዋል። እግዚአብሔርም ይህን የገባውን የሐዲስ ኪዳን ውል ለመፈጸም በጊዜና በቀጠሮ ተውስኖ የቆየ መሆኑን ቅዱሳት መጻሕፍት ይመሰክራሉ። “ለእናንተ የማስባትን አሳብ እኔ አውቃለሁ፤ ፍጻሜና ተስፋ እሰጣችሁ ዘንድ የሰላም አሳብ ነው እንጂ የክፉ ነገር አይደለም” (ኤር 29፡ 11) ተብሎ እንደ ተጻፈ። እናም እግዚአብሔር እንደ ተስፋ ቃሉ የተጠሩትንና አዋጁን ተቀበለው በእርሱ ያመኑትን ሰውነታቸውን በጥምቀት ቀድሶ፣ በውስጣቸው የነረውን የውርስ ኃጢአት በከበረ ደሙ ደምስሶ አዲስ ልብ፣ አዲስ ሕይወት አጎናጽፏቸዋል። “ጥሩ ውኃንም እረጭባችኋለሁ እናንተም ትጠራላችሁ፥ ከርኵሰታችሁም ሁሉ ከጣዖቶቻችሁም ሁሉ አጠራችኋለሁ። አዲስም ልብ እሰጣችኋለሁ አዲስም መንፈስ በውስጣችሁ አኖራለሁ፤ የድንጋዩንም ልብ ከሥጋችሁ አወጣለሁ፤ የሥጋንም ልብ እሰጣችኋለሁ። መንፈሴንም በውስጣችሁ አኖራለሁ በትእዛዜም አስሄዳችኋለሁ፥ ፍርዴንም ትጠብቃላችሁ ታደርጉትማላችሁ። ለአባቶቻችሁም በሰጠኋት ምድር ትኖራላችሁ፤ ሕዝብም ትሆኑኛላችሁ እኔም አምላክ እሆናችኋለሁ። ከርኵሰታችሁም ሁሉ አድናችኋለሁ” (ሕዝ 36፡25)። ቅዱስ ጳውሎስ የተስፋው ፍጻሜ ሲደርስና የነጻነት አዋጅ ሲታወጅ ዓለምና በውስጡ ያሉ ፍጥረታት ሁሉ የመንፈስ ሕዳሴ እንደሚያገኙ ሲናገር፣ “ስለዚህ ማንም በክርስቶስ ቢሆን አዲስ ፍጥረት ነው፤ አሮጌው ነገር አልፎአል፤ እነሆ፥ ሁሉም አዲስ ሆኖአል” (2ኛ ቆሮ 5፡17) ሲል ይመሰክራል።

አዋጁ ያካተታቸው ጊዜ የማይሽራቸው መንፈሳዊያን መልእክቶች፤

ሀ) በእግዚአብሔር በጎ ፈቃድ ላይ የተመሠረት ዕቅድ፤

በአዲሱ ዓመት መልካም ሥራ ለመሥራትና ተመኝተን በተስፋ አዲስ ዕቅድ ስናወጣ ከሁሉ በፊት እግዚአብሔርን ማስቀደም እንደሚገባ እንማራለን። ሥራችንን የሚያከናውን፣ ኃይልን፣ ማስተዋልን የሚሰጠንና ዕቅዳችንን የሚያሳካ እርሱ ብቻ ነውና፤ “እግዚአብሔርን በመተማመን የሚጠባበቁ ግን ኃይላቸውን ያድሳሉ፤ እንደ ንስር በክንፍ ይወጣሉ፤ ይሮጣሉ፥ አይታክቱም፤ ይሄዳሉ፥ አይደክሙም” (ኢሳ 40፡31) እንደተባለ።

ለ) ለበጎ ሥራ በጎ ሰውነት (የለውጥ አስፈላጊነት)

በአዲሱ የከርስትና መግቢያ ዘመን የነበሩና በኋላም በተከታታይነት አዋጁን ተቀብለው በክርስቶስ ያመኑ ሁሉ የተመኙትን የድኅነት ተስፋ ለማግኘት የግድ መለውጥ ነበረባቸው፤ ምክንያቱም አሮጌውን ጣኦታዊ አስተሳስብ ይዞ፣ በኃጢአት በሰከረ ልብና ተንኮል በተሞላበት ሰውነት ክርስቶስን ማስተናገድ አይቻልምና። “ዐዘቅቱ ሁሉ ይሙላ ተራራውና ኮረብታውም ሁሉ ዝቅ ይበል፥ ጠማማውም የቀና መንገድ ይሁን፥ ሸካራውም መንገድ ትክክል ይሁን” (ሉቃ 3፡6) የሚለው የቅዱስ ዮሐንስ አዋጅ የሚያመለከተው ይህን ነው። ዛሬም በተመሳሳይ ሆኔታ በአዲሱ ዓመት በቤተሰብ፣ በማኅበረሰብና በሀገር ደረጃ ለውጥ እንዲመጣ የምንመኝ ወይም ትዳር ለመመሥረትና መንፈሳዊ ነገር ለማከናውን አስበን ዕቅድ የምናወጣ በየትኛውም ደረጃ ያለን የሀገር ወይም የሃይማኖት መሪዎችና ክርስቲያኖች ሁላችንም ተግባራችን ስኬታማ ይሆን ዘንድ አስቀድመን እኛ ራሳችን መለወጣችንን ማረጋገጥ መቻል አለብን። ጌታ ይህን አስመልክቶ ሲናገር፣ “በአረጀ ልብስ አዲስ እራፊ የሚያኖር የለም፤ መጣፊያው ልብሱን ይቦጭቀዋልና፥ መቀደዱም የባሰ ይሆናል። በአረጀ አቁማዳ አዲስ የወይን ጠጅ የሚያኖር የለም፤ ቢደረግ ግን፥ አቁማዳው ይፈነዳል፥ የወይን ጠጁም ይፈሳል አቁማዳውም ይጠፋል፤ ነገር ግን አዲሱን የወይን ጠጅ በአዲስ አቁማዳ ያኖረዋል፥ ሁለቱም ይጠባበቃሉ” (ማቴ 9፡16) ይላል። ቢቻለን ሁላችንም በመንፈስ ታድሰን የተቃጠልን መንፈሳዊያን ብንሆን በታደልን ነበር፤ ካልሆነ ግን ሁላችንም አሮጌዎች ወይም የቀዘቀዝን ኃጢአተኞች ብንሆን ይመረጣል። መቸም በኃጢአት ፈጽመን ከወደቅን መረታታችን አውቆ እግዚአብሔር በቸርነቱ አንድ ቀን የምሕረት ፊቱን ሊያዞርልን እንደሚችል የታመነ ነው። “ሀበ ሀለወት ብዝሕይት ኃጢአት በህየ ተበዝህ ጸጋ እግዚአብሔር” “ብዙ ኃጢአት ባለችበት ቦታ በዚያ የእግዚአብሔር ጸጋ ተበዛለች” ተብሏልና። አቡቀለምሲስ ዮሐንስ በሎዶቅያ ወደ አለችው ቤተ ክርስቲያን ሲጽፍ “በራድ ወይም ትኩስ እንዳይደለህ ሥራህን አውቃለሁ። በራድ ወይም ትኩስ ብትሆንስ መልካም በሆነ ነበር። እንዲሁ ለብ ስላልህ በራድም ወይም ትኩስ ስላልሆንህ ከአፌ ልተፋህ ነው” (ራዕ 3፡15) በማለት ያስተላለፈው የማስጠንቀቂያ ቃል ይህንኑ ሐሳብ የሚያጠናክር ነው።

ሳንለወጥና ሳይገባን፣ በውስጣችን ያለው የጎሰኝነት ፍላሎት ሳይበርድልን፣ ብስልና ጥሬ ወይም ጉራማይሌዎች ሆነን ሳለ ለውጥ ፈላጊዎች መስለን በየአቅጣጫው መንፈሳዊ ሥራ ለማከናወን በስሜት መንቀሳቀስ በመጀመራችን አንዱ ለበጎ ነገር ሲነሳ ሌላው ከኋላ እየጎተተ፣ አንዱ ሢሠራ ሌላው እያፈረሰ፣ ከላይም ሆነ ከታች አዲስ እራፊ እንደ ተለጠፈለት አሮጌ ድሪቶ ተቀዳደን አልቀናል። መልሶ መጠገንም የሚቻል አይመስልም። ከላይ እንደተጠቀሰው ጌታ በምሳሌ “የወይን ጠጁ አዲስ፣ አቆማዳውም አዲስ ከሆነ ግን ይጠባበቃሉ” በማለት የተናገረው ቃል የሚያመለክተን በትድር ዓለም ያለንም ሆንን በቤተ ክርስቲያን ውስጥ በአገልግሎት የተጠመድን ሁላችንም በመንፈስ ታድሰን በአስተሳሰብ ተለውጠን አዲስ ካልሆንን በቀር መቻቻልና የተሻለ ሥራ ማከናወን የሚያዳግት መሆኑን የሚያመለክት ኃይለ ቃል ነው።

ሐ) ካለፈ ስህተት መማርና ራስን ለንስሐ ማዘጋጀት፤

ቅዱስ ዮሐንስ ያስተላልፍ የነበረውን የዓዲስ ኪዳን አዋጅ ሰምተው ልዩ ልዩ ባሕልና ልማድ የነበራቸው ሕዝቦች ወደ እርሱ በቀረቡ ጊዜ፣ ለቀራጮች “ከታዘዘላችሁ አብልጣችሁ አትውሰዱ” እንዲሁም ለጭፍሮች “በማንም ግፍ አትሥሩ ማንንም በሐሰት አትክሰሱ፤ ደመወዛችሁም ይብቃችሁ” (ሉቃ 3፡14)፣ እንዲሁም የአብርሃም ለጆች ነን የሚሉትን “ለንስሐ የሚገባ ፍሬ አድርጉ፤ በልባችሁም። አብርሃም አባት አለን ማለትን አትጀምሩ፤ ከእነዚህ ድንጋዮች ለአብርሃም ልጆች ሊያስነሣለት እግዚአብሔር እንዲችል እላችኋለሁና” (ዮሐ 3፡8) በማለት በዘር ሐረጋቸውና በሥልጣናቸው ተመክተው ሕዝብን ይበድሉ የነበሩትን ሁሉ ካለፈ ስህተታቸው ተምረው ቀናውን መንገድ እንዲከተሉ ይመክራቸው ነበር። በታሪክ ተደጋግሞ እንደታየው በሃያማኖት ውስጥ ትምክህት (የእኛነት ወይም የእኔነት ስሜት) የእምነቱን ለዛ የሚያጠፋ፣ የአማኞችን ሥነ ልቡና የሚጎዳ የአንድነትንና የሰላም ጠንቅ ነው። ዘመን ሲለውጥና ዓመታት ሲፈራረቁ ክርስቶስን ያገለገሉ እየመሰላቸው ወገናቸውን የበደሉ፣ ወይም በግላቸው በፈጸሙት ክፉ ሥራ እግዚአብሔርን ያሳዘኑ ሁሉ የግል ሕይዎታቸውን መርምረው፥ ካለፈ ስህተታቸው ተምረው፣ በአዲሱ ዓመት ወደ ልቦናቸው ተመልሰው፤ የበደሉትን ክሰው፣ የተሰጣቸው ውስን የዕድሜ ገደብ ሳይገባደድ በንስሐ ታጥበው ራሳቸውን ለሥጋ ወደሙ እንዲያዘጋጁ የቅዱስ ዮሐንስ ጥሪ አሁንም ያስተጋባል።

ሰው በየዕለቱ የሚነገረውን መንፈሳዊ የሕይወት ቃል ተቀብሎ ራሱን መለወጥ ቢሳነው እንኳን ከእድሜ ተመክሮው ወይም ካለፈ ስሕተቱ ሊማር እንደሚገባው ቅዱሳት መጽሐፍት ይነግሩናል። ከእነዚህ አጋጣሚዎች በአንዱ ሊማር ካልቻለ ግን የዘመን መለወጥ ለእርሱ ትርጉም የለውም። “ዓመታት በተናገሩ ነበር፥ የዓመታትም ብዛት ጥበብን ባስተማረች ነበር። ነገር ግን…ሁሉንም የሚችል የአምላክ እስትንፋስ ማስተዋልን ይሰጣል። በዕድሜ ያረጁ ጠቢባን አይደሉም” (ኢዮ 32፡ 7) ይላል ጻዱቁ ኢዮብ። የሰው ተግባሩና አስተሳሰቡ ነው እንጅ የሰውነቱ ማርጀት ወይም የጸጉሩ መለወጥ አያስነቅፈውም፤ ይልቁንም ክብሩ ነው። የማያረጅና የማይለወጥ “ማለዳ ማለዳ አዲስ ነው፤ ታማኝነትህ ብዙ ነው” (ሰቆ ኤ 3፡22) ተብሎ የተጻፈለት እግዚአብሔር ብቻ ነው። ቀኖቹም ማርጀትና መለወጥ የለባቸውም፤ አሮጌ መባላቸው ማቆሚያ በሌለው የዘመናት መለኪያ ምሕዋር ላይ እየተሽከረከሩ እኛን ወደ ፍጻሜ የሚገፉ በመሆናቸው ብቻ ነው። “ነገርን ሁሉ በጊዜው ውብ አድርጎ ሠራው” (መክ 3፡ 11) ሲል ጥቢቡ ሰሎሞን እግዚአብሔርን ያመሰገነው ይህን መለኮታዊ ድንቅ ሥራ ስለ ተረዳ ነው።

መ) ለይቅርታ መፋጠን

ይቅርታ ለእግዚአብሔር ከመታዘዝና ከሕሊና ውሳኔ የሚመነጭ የለውጥ መልክት ነው። አዲሱን ዓመት ለማክበር ስንሰናዳ ሁላችንም አንድ ጥያቄ ልንጠይቅ ይገባል። ጌታ ለቅዱስ ጴጥሮስ ወንድሙን ሰባት ጊዜ ብቻ ሳይሆን ሰባ ሰባት ጊዜ ይቅርታ እንዲጠይቅ ነግሮታል። እኛ ምን ያህል ጊዜ የበደልናቸውን ሰዎች ይቅርታ ጠይቀናል? ወይስ በሕይዎታችን ዘመን ሁሉ አንድ ቀንም ቢሆን ሰው በድለን አናውቅም? ለዚህ ጥያቄ መልሳችን አወንታዊ ከሆነ እግዚአብሔር ንጹሕ ልብ የፈጠረልን የታደልንን ሰዎች ነን ማለት ይቻላል። ከዚህ በተቃራኒ ክርስቶስን እመስላለሁ ወይም እሱን አገለግላለሁ የምንል ሁላችንም በየዕለቱ “በደላችንን ይቅር በለን፣ እኛም የበደሉንን ይቅር እንደምንል” እያልን እየጸለይን ይህን ፈተና ካላለፍን ግን የተንጣለለ አዳራሽ ተሰጥቶን በር የተዘጋብን አሳዛኝ ፍጥረቶች ሆነን መቅረታችን የግድ ነው። በአግልግሎት መትጋታችን፣ መማራችንም ሆነ ማስተማራችን ያን የድኅነት በር ሊከፍትልን አይችልም። “ለሰዎች ኃጢአታቸውን ይቅር ብትሉ፥ የሰማዩ አባታችሁ እናንተን ደግሞ ይቅር ይላችኋልና፤ ለሰዎች ግን ኃጢአታቸውን ይቅር ባትሉ፥ አባታችሁም ኃጢአታችሁን ይቅር አይላችሁም” (ማቴ 6፡14) ተብሎ ተወስኗልና። የተዘጋጀልንን የድኅነት በር ለመክፈትም ሆነ ለመዝጋት ሥልጣኑ ተሰጥቶናል፤ ቁልፉም በእጃችን ነው። የቅርታ በክርስትና ሃይማኖት ውስጥ ወሳኝ ብቻ ሳይሆን ፈታኝም ጭምር ነው፤ መክንያቱም፣

1) ፈጥኖ ይቅር ማለትን

2) ተበድሎ ይቅር ማለትን የሚጠይቅ በመሆኑ ነው።

የተበደለ ሰው ከሕሊናው ጋር እየተሟገተ የክርስቶስን ምሳሌነት ተከተሎ ለይቅርታ ራሱን ዝቅ ማድረግ አልሆንለት ቢል እንኳን በድሎ ይቅርታ መጠየቅ ሊለመድ የሚገባው ክርስቲያናዊ ሥነ ምግባር ነው። ግለሰቡ ይህን በማድረጉ ከሁሉ በፊት ለራሱ የአእምሮ ሰላምን ያገኛል፤ የወንድሙንም የልብ ቁስለት ይፈውሳል። በዚህም ምክንያት ማህበራዊ ሰላምና አንድነት ይፈጠራል። በሰውና በእግዚአብሔር መካከል ዕርቅ ይወርዳል። እግዚአብሔርም ጸሎታችንን ሰምቶ ጥያቄያችንን ለመመለስ ዝግጁ ይሆናል። “የዚያን ጊዜ ትጠራለህ እግዚአብሔርም ይሰማሃል፤ ትጮኻለህ እርሱም። እነሆኝ ይላል። ከመካከልህ ቀንበርን ብታርቅ፥ ጣትህንም መጥቀስ ብትተው” (ኢሳ 58፡ 9) ተብሎ እንደ ተጻፈ።

እንግዲህ በአዲሱ ዓመት መግቢያ ላይ የክርስትና መንገድ ጠራጊ በሆነው የተቀደሰ የሃይማኖት ሰው የታወጀውና ዘወትር በቤተ ክርስቲያን ውስጥ በአውደ ምሕረት ላይ ሲነገር የሚኖረው የድህነት ጥሪ እነዚህን ነጥቦች ያካተተ ነው። ስለዚህ አዲሱን ዘመን አዲስ ወይም አሮጌ፣ የሰላም ወይም የሁከት፣ የፍቅርና የአንድነት ወይም የጠብና የመለያየት ልናደርገው የምንችለው እኛው ራሳችን ነን። በአዲሱ ዓመት ተርበው ለነበሩ በረከትን፣ ለታመሙ ፈውስንና ምሕረትን፣ በግፍ ለታሰሩ መፈታትን፣ ለተሰደዱ ሚጠትን፣ ለታወኩ ሰላምንና አንድነትን ስንመኝ ለእነዚህ ለተመኘናቸው ክንውኖች መሳካት የእኛ ድርሻ ክፍተኛ መሆኑን ሳንዘነጋ ነው። ቀናነቱ ካለ፣ እኛ ከተባበርንና ከተረዳዳን ጌታ ለሁላችንም እንዲበቃ አድርጎ የለገሰንን ምድራዊ በረከትና የሰጠንን ሰላም (ዮሐ 14፡27) መልሶ አልወሰደብንም።

በማጠቃላይ በአዲሱ ዓመት በእግዚአብሔር በጎ ፈቃድ ላይ የተመሠረት ዕቅድ ይኑረን፤ እንለወጥ፣ ካለፈ ስህተታችን ተምረን ንስሐ እንግባ፤ የልቦናችንን በር ለይቅርታ ክፍት እናድርግ።

አዲሱን ዓመት የሥራና የለውጥ ዘመን ያድርግልን፤

የአብ ጸጋ፣ የወልድ ቸርነት፣ የመንፈስ ቅዱስ ፍቅርና አንድነት የአምላክ እናት የቅድስት ድንግል ማርያም ምልጃና በረከት አይለየን፤ አሜን።፡

ቀሲስ ዘመነ አቡሐይ

ሳን ሆዜ ካሊፎርንያ

The Spiritual Implication of Venerating the Holy Cross

2011-04-25T12:08:00.001-07:00

The ecclesiastical tradition of venerating the Holy Cross has been developed since the second Council of Nicaea and continued to this day among the Orthodox and the Roman Catholic Churches. As one of the oldest churches in the Christendom, the Ethiopian Orthodox Tewahedo Church remains dedicated to venerating the Holy Cross, and commemorates its discovery date, September 17, as a national holiday with an extraordinary spiritual celebration.

Celebrating the feast, we normally pay attention only to the historical moment where Queen Helena, the mother of Constantine I, was able to uncover the True Cross in the 4^th c. However, whether we owe the true cross or its replica, the ultimate Christian experience of the Cross transcends this. We abide by the spiritual power of the cross, for Christ died on the Cross and concurred the power of death. Christ suffered on the Cross, which is considered a symbol of curse by the Greeks and the Romans, and rescued us from diabolic slavery. Thus, for those who believe in Christ, the Cross represents redemption, freedom, peace, love, unity and reconciliation.

When commutating the feast of discovery and exaltation of the Cross, we need to pay attention to Christ’s words that He invites us, “if anyone would come after me, he must deny himself and take up his Cross and follow me” (Mark 8:34). Remember that when Jesus asked His disciples to follow him in the beginning of his ministry, the Apostles sacrificed many things: their works, families, and friends. Though they know that following Christ is to have many enemies and experience sufferings, yet their faith in Christ overrides those fears and worries. Christ's invitation is a request to sacrifice ourselves for a better choice, that is His kingdom, and this invitation requires denying oneself and sacrificing egoism, bride, carnal pleasures, and other outnumbered fleshly desires.

Clergymen, specifically bishops and monks, willingly vow to deny any flashily desires stated above when they accept the priesthood vocation. However, as of today, having hundreds of anointed priests and bishops who received God’s special vocation to perform divine services, it is too sad to see the Ethiopian Orthodox Tewahedo Church languishing by the absence of effective administration resulted from lack of dedication among its servants. The daily lamentation of the Orthodox Ethiopians broadcasted by media discloses that ordained clergymen who carried the Cross have forsaken their spiritual mission, forgotten their responsibility, and returned back to the world by practicing bribery, tribalism, negligence and corruption.

Let all of us be aware of that the apostolic Church of Orthodoxy that has crossed centauries of temptations will never fall down, for its patron (Christ) is all powerful and sleepless. While awaiting God’s miraculous intervention through prayers, let us be patient in the mean time and bear the fruits of the Holy Cross – love and support one another, and fight against diabolic spirits of antagonism, individualism, self-centeredness and tribalism, for these are the most contemporary vices that are destroying Ethiopianism.

Dear beloved Christians! As we celebrate Meskel, we need to practice two missing elements that are significant to our daily Christian life: morality and spirituality.

Do we have a standard to measure which Ethiopians are rationalists and which ones are racists and egoists? Regrettably, it has become a common culture to hear one group harshly criticizing the other as an evil or racist without investigating one’s daily practice. Let us avoid backbiting (hamet), which is blaming innocents and broadcasting a sort of information without investigating its authenticity; be genuine instead, practice an open face to face discussion, coexist, and make positive remarks that lead us to a peaceful resolution of confrontations.

Once we begin to develop the morality of genuineness, this leads us to spirituality. Godly Christians are not emotional but spiritual and serve God in spirit. A spiritual person does not lend his ears to hearing the sin and failure of his brother nor opens his eyes to see the nakedness of his sister. Let us faithfully bless ourselves by the sign of the Cross so that it gives us courage to introspect and confess our own sins, and liberate us from antagonistic spirit and racial prejudice, for the Cross is the symbol of God’s power through which we overcome all diabolic acts and fleshly desires. St. Paul Says, “the message of the cross is foolishness to those who are perishing, but to us who are being saved it is the power of God” (1 Cori 1:18).

May God bless you and your families,

Wishing you a Happy and Prosperous New Year,

Fr. Zemene Desta

የጌታ ስደት በክርስትና ሃይማኖት አስተምህሮ

2011-04-25T12:07:00.001-07:00

በስመ አብ ወወልድ ወመንፈስ ቅዱስ አሐዱ አምላክ አሜን።

መክስተ-አርእስት፤

ሀ)ጌታ የተወለደበት ዘመን የዓለም ገጽታ በታሪክ አምድ፤

1) የአይሁድ አመለካከትና ይጠባበቁት የነበረው ተስፈ (ሚስያኒክ ኤክስፔክቴሽን)

2) ኢየሩሳሌምና አካባቢዋ ከፖለቲካ አንጻር

3) የጌታን ልደት ተከትሎ የተከሰቱ ለውጦች

የፋርስ ነገሥታት ጉብኝት፤
ቤተልሔምን የከበባት ብርሃናዊ የኮከብ ምልክት፤
የጌታ ስደትና በቤተልሔም ሕጻናት ላይ የደረሰ እልቂት፤

ለ) የስደት ምርጫና የስደት ሕይወት፤

ሐ) የቅዱሳን ቤተሰብ የጉዞ ገጠመኞች-ስደት ርሃብና እንግልት በልጅነት፤

መ) ስደተኞች ከቅዱሳን ስደት የምንማራቸው ቁምነገሮች፤
.......................................................

ሀ)ጌታ የተወለደበት ዘመን የዓለም ገጽታ በታሪክ አምድ፤

1) የአይሁድ አመለካከትና ይጠባበቁት የነበረው ተስፈ (ሚስያኒክ ኤክስፔክቴሽን)

የአብርሃም ልጆች አይሁድ ከሉዓላዊ አምላክ ጋር በቀጥታ የመነጋገር ጸጋ ተሰጥቷቸው፣ የፈጣሪ መለኮታዊ ጥበቃ ሳይለያቸው በዓለም ሕዝብ ዝንድ ተከብረውና ተፈርተው የኖሩ ሕዝቦች ሲሆኑ፣ ነገር ግን እግዚአብሔር ዓለምን በሥጋ በሚጎበኝበት በተስፋው ፍጻሜ ዋዜማ በረዥም ታሪኩ በዓለም ይታወቅ የነበረው የአይሁድ እምነት ተዳክሞና ተከታዮቹም የመንፈስ ዝለት አጋጥሟቸው ተስተውለዋል። በአይሁድ መካከል ሰፊ የእምነትና የአመለካከት ልዩነት መከሰቱ አንዱ የተስፋ መቁረጥ ምልክት ሆኖ ሊወሰድ ይችላል። በዚህ ዘመን የነበሩ አይሁድ በእምነታቸውና በአመለካከታቸው በብዙ ቡድኖች ተከፋፍለው የነበረ ሲሆን። ከእነዚህም ዋና ዋናዎቹ፤

· ፈሪሳውያን፤ በአይሁድ ሕዝብ ዘንድ ተሰሚነትና ተቀባይነት ያላቸው ፖለቲካውንና ሃይማኖቱን ያጣመሩ አክራሪና ጽንፈኛ ቡድኖች ሲሆኑ፣ የንፍስን ሕያውነት፣ የሙታንን መነሳት፣ የመላእክትን ሕልውና የሚያምኑና የመሲህን መምጣት በጉጉት የሚጠባበቁ ክፍሎች ነብሩ።

· ሰዱቃውያን፤ እነዚህ ጥቂት ባለጸጋዎች በሙሴ ሕግ ከተጻፈው ውጭ ምንም ዓይነት ትውፊት የማይቀበሉ ሲሆኑ፣ በእምነት ረገድ ደግሞ የሙታንን መነሳት፣ የመላእክትን ሕልውናና የንፍስን ሕያውነት የማያምኑ ለዘብተኞች ናቸው።

· ኢሴንስ በመባል የሚታወቁት በተባሕትዎ የሚኖሩ ምኑናን ሲሆኑ የቤተ መቅደስን መታነጽና የክህነትን አገልግሎት የማይቀበሉ ክብሎች ናቸው። እንዲሁም ከእነዚህ ከሦስቱ የእምነት ቡድኖች በተጨማሪ፤

· ዚሎትስ(ቀናተኞች)የተባሉ ሀገራቸውን ከሮማውያን አገዛዝ ነጻ ለማውጣት ኃይልን በመጠቀም እንቅስቃሴ ያደርጉ የነበሩ ሀገር ወዳድ ክፍሎችና ሌሎች ሄሮድሳዊያን የንጉሳውያን ቤተሰቦች ነበሩ።

በአጠቃላይ በዚህ ዘመን የነበሩ አይሁድ በአብዛኛዎቹ በብሉይ ኪዳን የትንቢት መጽሐፍ ላይ ስለ ክርስቶስ ሰው መሆን የተገለጸውን ኃይለ ቃለ ይገነዘቡት የነበረው ከራሳቸው አመለካከት አንጻር እንጅ ከእግዚአብሔር በጎ ፈቃድና ከዓለም ድኅነት አኳያ አልነበረም። እናም ይጠባበቁት የነበረው መሲህ በቤተልሔም በከብቶች በረት ተጥሎና በጨርቅ ተጠቅልሎ የሚያለቅስ ምስኪን ሳይሆን፣ ተዋግቶ በጽኑ ክንዱ ኢየሩሳሌምን ከሮማውያን አገዛዝ ነጻ የሚያወጣና 12ቱን ነገደ እስራኤል አንድ አድርጎ ዳግማዊት የሰሎሞንን መንግሥት የሚመሠርት ነው (ኢሳ 56፡9፤ ኢሳ 66፡1፤ ዳን 7፡14)። ወንጌላውያን ደጋግመው እንደጻፉት ጸጋቸው የተወሰደባቸው ሰማያውያን ፍጥረታት አጋንንት እንኳን የክርስቶስን አምልክነት አውቀው በአንደበታቸው ሲመሰክሩ (ማር 1፡24፤ 1፡34) ከፈጣሪ ጋር ቃል በቃል የመነጋገር ጸጋ የተሰጣቸው የአምላክ ወዳጆች እስራኤላውያን ግን ይህ ታላቅ ምሥጢር ተሰውሮባቸዋል። ምክንያቱም ልክ ዛሬ የክርስትና ሃያማኖት እርጅና ተጫጭኖት መልኩ እንደተቀየረና አካሉ እንደጎበጠ ሁሉ እነርሱም በጊዜው ይጠባበቁት የነበረውን ተስፋ በአስቡት ፍጥነት ማግኘት ባለመቻላቸው ውስጣቸው ባዶ ሆኖ በስም ብቻ ይኖሩ ስለ ነበረ ነው።

2) ኢየሩሳሌምና አካባቢዋ ከፖለቲካ አንጻር

ክርስቶስ የተወለደበት ዘመን እስራኤላውያን የተጣለባቸውን ከባድ የሮማ የአገዛዝ ቀንበር ከላያቸው ላይ አውልቀው ለመጣል ለዘመናት ያካሂዱ የነበረውን የነጻነት ትግል እርግፍ አድርገው ትተው፣ የራሳቸው ውስጣዊ አስተዳደር እንዲኖራቸውና አምልኮታቸውን እንዲያካሂዱ በተሰጣቸው መጠነኛ ነጻነት ረከተው ተስፋ ቆርጠው የተቀመጡበት ዘመን ነበር። በክፋቱ የሚታወቀውና የኢየሩሳሌምን የመጨረሻ ቤተ መቅደስ የሠራው ታላቁ ሄሮድስ ሲሞት ግዛቱ ለሦስት ልጆቹ ተከፋፍሎ፣ ሄሮድስ አርኬላዎስ ሰማርያንና ኤዶምያን፣ ሄሮድስ ፊልጶስ ኢቱሪያን፣ እንዲሁም ሄሮድስ አንቲጳስ ይሁዳንና ፐራኤን ወይም ገሊላን ያስተዳድሩ ነበር። የታላቁ ሄሮድስ የመጨረሻ ልጅ ሄሮድስ አንቲጳስ ምግባሩ ያልተስተካከለ፣ የወንድሙን ሚስት ሄሮድያዳን ያገባና በዚህም ምክንያት መጥምቀ መለኮት ዮሐንስን የገደለ፣ በተለይም ደግሞ የሮማውን ቄሳር ለማስደሰት ብሎ በአይሁድ መካነ መቃብር ላይ ጢባርያስ የተባለ ዝነኛ ከተማ በመገምባቱ በአይሁድ ዘንድ ጥላቻን ያተረፈና አስተዳደሩ ያልተወደደለት መሪ ነበር። በዚህም ያልተወደደ ምግባሩ ክርስቶስ “ያ ቀበሮ” ብሎ ጠርቶታል።

በዚህ ዘመን የሮማውያን አምልኮ ጣኦት ተከታዮች ቁጥር እየቀነሰ በመምጣቱና በተልይም በዓረቢያ ፔንዙላ የነጻ አውጭ ታጋዮች ቁጥር እየተበራከተ በመምጣቱ ስለ ግል ክብሩና ስለ ሀገሩ ሉዓላዊነት ስጋት የገባው የሮማው መሪ አውግስጦስ ቄሳር የሕዝብ ቆጠራ እንዲካሄድ ለሶርያው ገዥ ለቄሬኔዎስና ለገሊላው ንጉሥ ለሄሮድስ ጥብቅ ትዕዛዝ አስተላፏል (ሉቃ 2፡2)። ይሁን እንጅ ሄሮድስ አንቲጳስ ለሕዝብ ቆጠራው የሰጠው ግምት ዝቅተኛ በመሆኑና ትዕዛዙን በወቅቱ ባለማስፈጸሙ እንዲሁም የደቡብ ዓረቢያን ሽምቆች ሙሉ በሙሉ መቆጣጠር ባለመቻሉ “የቄሳር ወዳጅ” ተብሎ የተሰጠው ክብር ተቀንሶበታል። በዚህም ከፍተኛ ስጋት አድሮበታል።

3) የጌታን ልደት ተከትሎ የተከሰቱ ለውጦች

· የፋርስ ነገሥታት ጉብኝት፤

እንግዲህ የዓለም መድኃኒት ክርስቶስ ለወዳጆቹ የገባውን ቃል ኪዳን ጠብቆ በሥጋ የተገለጠው ኢየሩሳሌም እንዲህ ባለ ሃይማኖታዊና ፖለቲካዊ አለመረጋጋት ውስጥ በነበረችበት አስቸጋሪ ጊዜ ነው። ከአውግስጦስ ቄሳር ጋር በተፈጠረው አለመግባባ የተደናገጠው ንጉሥ ሄሮድስ የክርስቶስን ልደት ተከትሎ በዘመኑ በሥልጣን፣ በሐብትም ሆነ በጥበብ ከሮማውያን ጋር ይተካከሉ የነበሩ የፋርስ ነገሥታት ሳይታሰብ ለጉብኝት ግዛቱ ውስጥ በመግባታቸውና የአመጣጣቸውን ምክንያት በውል መረዳት ባለመቻሉ ለሮማውያን ሉዓላዊነትና ለሥልጣኑ የነበረው ሥጋት ክፍተኛ ደረጃ ደርሷል፤ መንፈሱ ክፉኛ መታወክ ጀምሯል። ታዋቂው አይሁዳዊ የታሪክ ጸሐፊ ጆሲፈስ እንደሚለው እነዚህ ከሩቅ ምሥራቅ የመጡ ፋርሶች እጅግ በጣም የሰለጠኑ፣ በኮከብ ቆጠራ (አስትሮኖሚ)፣ በሃይማኖትና በፍልስፍና ትምህርት የተራቀቁ፣ እንዲሁም የሮማውያንና የግሪካውያንን ቋንቋ አቀላጥፈው የሚናገሩ ነበሩ። እነዚህ ነገሥታት “የተወለደው የአይሁድ ንጉሥ ወዴት ነው? ኮከቡን በምሥራቅ አይተን ልንሰግድለት መጥተናልና” (ማቴ 2፡2) በማለት ስለ ሕጻኑ ክብርና ሉዓላዊነት ከሰጡት ምስክርነት አንጻር ሄሮድስ የተደበላለቀ ስሜት ተፈጥሮበታል። ፋርሶች ከጥንት ዘመን ጀምሮ ለአይሁድ ሕዝቦች የነበራቸው አመለካከት ክፍ ያለ እንደነበር ይነገራል። ምክንያቱም ፋርሶች ታላቁ ፈላስፋቸው ዞሮአስትሬን ከእስራኤላዊው ነቢይ ከዳንኤል ጋር የጠበቅ ግንኙነት ስለ ነበረውና የአንድ አምላክን ሕልውና (ሞኖዚዝም) ከዳንኤል ዘንድ ስለ ተማረ በርካታ የፋርስ ምሁራን እስራኤልን እንደ ሁለተኛ አገራቸው ይመለከቷት ነበር። ነቢዩ ዳንኤል በስደት በነበረበት ጊዜ በእምነቱና በጥበቡ በፋርስና በባቢሎናውያን ሕዝቦች ዘንድ ያሳደረው ተጽዕኖ ቀላል አልነበረም። ለምሳሌ ለባቢሎን ንጉሥ ሕልሙን በተረጎመለት ጊዜ በንጉሡ ፊት ቀርቦ “ንጉሡ የጠየቀውን ምሥጢር ጠቢባንና አስማተኞች የሕልም ተርጓሚዎችና ቃላተኞች ለንጉሡ ያሳዩ ዘንድ አይችሉም፣ ነገር ግን ምሥጢር የሚገልጥ አምላክ በሰማይ ውስጥ አለ” (ዳን 2፡27) በማለት የእስራኤልን አምላክ ታላቅነት በሰፊው መስክሯል። የፋርሶች በአንድ አምላክ ማመን ከዚያን ጊዜ ጀምሮ የቀጠለ እንደሆነ የሚገምቱ ታሪክ ጸሐፊዎች ጥቂቶች አይደሉም።

በዚህም ምክንያት ሄሮድስ በአንድ በኩል ምናልባት የሮም መንግሥት እየተዳከመ በመምጣቱ እነዚህ ነገሥታት ሮማውያንን አስወጥተው እኔን ሉዓላዊት የእስራኤል መንግሥት እንድመሠረት ሊረዱኝ የሆናል ብሎ አስቧል። በሌላ በኩል ግን ለሕጻኑ ብቻ የሚገባውን እጅ መንሻ አቅርበው በሌላ መንገድ ተመልሰው በመሔዳቸው ምን አልባት እሱ ኤዶማዊ እንጅ አይሁዳዊ አለመሆኑን ግምት ውስጥ በማስገባት በቤተልሔም የተወለደው ሕጻን በትትክል ለመንግሥትነት የታጨ መስሎ ስለታየው ስጋቱ ጨምሯል።

· ቤተልሔምን የከበባት ብርሃናዊ የኮከብ ምልክት፤

እነዚህ የፍልስፍና ሰዎች ወደ ኢየሩሳሌም ሲመጡ በቤተልሔም ስለ ተወለደው ሕጻን በመገናኛ ብዙኃን ወይም በሌላ መንገድ ከሰው ያገኙት ምንም ዓይነት መረጃ አልነበረም። ከላይ እንደ ተገለጸው እግዚአብሔር የልባቸውን መሻት አይቶ የተወለደው ሕጻን የሰማይና የምድር ጌታ መሆኑን ገልጾላቸዋል፤ ክብሩን አይተው በረከቱን እንዲቀበሉና ምስክርነታቸውን እንዲያስተላልፉ በብርሃናዊ ኮከብ መርቶ ቅዱሳን መላእክት በከተሙበት ቦታ በፊቱ አቁሟቸዋል። በተወርዋሪ ኮከብ የተመሰለ ራሱ ጌታ ነው። ኮከብ ምሕዋሩን ጠብቆ እንደሚወጣና እንደሚገባ ሁሉ ጌታ በቀጠረው ሰዓት በሥጋ መገለጡን ያመለክታል። “አየዋለሁ፥ አሁን ግን አይደለም፤ እመለከተዋለሁ፥ በቅርብ ግን አይደለም፤ ከያዕቆብ ኮከብ ይወጣል፥ ከእስራኤል በትር ይነሣል” (ዘኁ 24፡17)” ተብሏልና። እርሱ ራሱ ጌታ በዮሐንስ አድሮ ሲመሰክር “እኔ ኢየሱስ በአብያተ ክርስቲያናት ዘንድ ይህን እንዲመሰክርላችሁ መልአኬን ላክሁ። እኔ የዳዊት ሥርና ዘር ነኝ፥ የሚያበራም የንጋት ኮከብ ነኝ” (ራዕ 22፡ 16) ብሏል። ይህ ሁሉ ያልተለመደ ምልክት ልደቱን በተስፋ ለሚጠብቁ ደጋግ ሰዎች ልብን የሚያረጋጋና እፎይታን የሚፈጥር ታላቅ ብሥራት ሲሆን፣ ለሥጋዊ ሥልጣናቸው ለሚጨነቁ ንጉሣዊያን እና ትንቢቱ ላልገባቸው ፈሪሳዊያን ግን አሜን ብለው ሊቀበሉት የማይችሉት የራስ ምታት ነበር።

· የጌታ ስደትና በቤተልሔም ሕጻናት ላይ የደረሰ እልቂት፤

ከላይ እንደተገለጸው ፈላስፎች በሌላ መንገድ ተምልሰው መሔዳቸው ያበሳጨውና ለሥልጣኑ ካለው መጓጓት አንጻር በተከሰተው ሁኔታ የተስፋ መቁረጥና የአእምሮ መታወክ የገጠምው የገሊላ ንጉሥ ሄዶሮድስ በቤተልሔም የተወለደውን፣ ነገሥታት ወድቀው የሰገዱለትንና፣ እጅ መንሻ ወርቅ፣ ዕጣንና ከርቤ የገበሩለትን (ማቴ 2፡11) የዓለም መድኃኒት ለመግድል ውስኗል። ይህን ካላደረገ የመንፈስ እረፍት አያገኝምና። እነሆ ከጌታ የታዘዘ መልአክ ለዮሴፍ በሕልም ታይቶ “ሄሮድስ ሕፃኑን ሊገድለው ይፈልገዋልና ተነሣ፥ ሕፃኑንና እናቱንም ይዘህ ወደ ግብፅ ሽሽ፥ እስክነግርህም ድረስ በዚያ ተቀመጥ” (ማቴ 2፡11)ይሚለውን ትዕዛዝ ያስተላለፈው በዚህ ሰዓት ነበር። የሕጻኑን ንጉሥ ስደት ተከትሎ ሄሮድስ በቁጣ በቤተ ልሔምና በአውራጃዋ የነበሩትን፥ ሁለት ዓመት የሆናቸውን ከዚያም የሚያንሱትን ሕፃናት ሁሉ በግፍ እንዲታረዱ አደረገ። በዚህም መላዋ የአይሁድ ምደር በሐዘን በትር ተመታች፤ የብዙ እናቶች ጡታቸው ፈሰሰ፣ እንባቸው ምድሪቱን አራሰ። በዚህ ግፍ የተሞላበት ጭፍጨፋ ያለቁት ሕጻናት ቁጥር በሶሪያውያን ትውፊታዊ 64 እልፍ በኢትዮጵያውን ደግሞ 14 እልፍ እንደነበር ይተረካል። በዚያ የመከራ ዘመን ከሞት ከተረፉት ጥቂት ሕጻናት መካከል በብሥራተ መልአክ የተወለደው መጥመቀ መለኮት ቅዱስ ዮሐንስ አንዱ ነው። እናቱ ቅድስት ኤልሳቤጥ የቅድስት ድንግል ማርያም አክስት ስትሆን፣ አባቱ ዘካርያስ ደግሞ በቤተ መቅደስ እግዚአብሔር እንዲያገለግል የተቀባ ደግ ካህን ነበር።

ሕጻናትን ከእናታቸው ጉያ እየነጠቀ ይቀስፍ የነበረው ሄሮድስ ዮሐንስ ከልደቱ ጀምሮ የእግዚአብሔር በረከት ያልተልየው መሆኑን ስለሚያውቅ አድነው በአለበት አንገቱን በሰይፍ እንዲቀሉት መልእክተኞችን ላከ። ነገር ግን በዚህ ጊዜ መኖሪያ ቤታቸው በመካከለኛ የኢየሩሳሌም ክፍል በመሆኑ ከዚህ ቅጣት ሊያመልጡ እንደማይችሉ የተገነዘቡት ወላጆቹ አስቀድመው መክረው ቅድስት ኤልሳቤጥ በሙት ባሕር አጋባቢ በሚገኘው የናዝሬት ደቡባዊ ተራራማ ክፍል ይዛው እንድትሰደድ አደረጉ። የሄሮድስ መልእክተኞች እያሰሱ መጥተው ዘካርያስን ልጁን እንዲያቀርብ አስጨነቁት፤ እርሱ ግን ልጁ ያለበትን ቦታ ጠቁሞ ከሚያሳይ በዚህ ምክንያት የሚመጣውን መከራ በጸጋ መቀበልን መረጠ። ከሚያገለግልበት ቤተ መቅድስ አጠገብ በሰይፍ ተከልሎ በሰማዕትነት አለፈ። የዮሐንስ እናት ቅድስት ኤልሳቤጥም ብዙ ሳትቆይ ልጇን በበረሃ ትታ ዘካርያስ በተከለለ በ40ኛው ቀን ከዚህ ዓለም ተሰናበትች። በሄሮድስ ምክንያት ወላጆቹን ያጣው ቅዱስ ዮሐንስ በ30 ዓመቱ ለአገልግሎት እስከ ተጠራበት ቀን ድረስ ኖሮውን በምድረ በዳ አድርጎ አንበጣና የጋጃ ማር እየተመገበ በብቸኝነት አደገ።

ለ) የስደት ምርጫና የስደት ሕይወት፤

አንድ ሕዝብ ወይም ግለሰብ በፖለቲካ፣ በሃይማኖት ወይም በችግር ምክንያት ከሀገሩ ወጥቶ የተወለደበትን አካባቢና ቀየውን ትቶ ይሰደዳል። በተለይ በፖለቲካ ምክንያት የሚሰደዱ ሰዎች ሕይወታቸው ሁልጊዜ ስጋትና ሰቀቀን የተሞላበት ነው። የጌታ ስደት ፖለቲካዊና ሃማኖታዊ ይዘት ያለው በመሆኑ፣ ከሞት የመትረፉ ጉዳይ ለእናቱና ለወዳጆቹ ለጊዜው እፎይታን ቢፈጥርም ነገር ግን “በአንችም ደግሞ በነፍስሽ ሰይፍ ያልፍል” (ሉቃ 2፡ 34)ተብሎ ትንቢት የተነገረባት ቅድስት ድንግል ማርያም በልጇ ምክንያት ያሳላፈቸው የመከራ ጊዜ በቀላሉ የሚገመት አልነበረም። አንድ ሕዝብ ወይም ግለሰብ አስገዳጅ በሆነ ክፉ አጋጣሚ ስደትን እንደ አማራጭ ሲቀበል የሚሰደድበትን ሀገርና ሕዝብ አስቀድሞ ማጤን የግድ ይሆናል። ምክንያቱም ስደተኛው የሚሰደድበት አካባቢ ሰላም የሰፈነበት መሆኑን፣ ወይም ለስደተኛው ከለላ ሊሆኑ የሚችሉ የሚያውቃቸውና የሚዘመዳቸው ግለሰቦች መኖራቸውን ማረጋገጥ ይገባልና። እነዚህ ቅዱሳን ቤተሰቦች ቅድስት ድንግል ማርያምና አረጋዊ ዮሴፍ ከመጀምሪያው ስደትን እንደ አማራጭ ሲቀበሉ የሚሰደዱበት ሀገር ምርጫ እነርሱ መክረው የተስማሙበት ሳይሆን አስቀድሞ በተቀመጠው ትንቢታዊ ቃል መሠረት በመንፈስ ቅዱስ ውሳኔ የተፈጸመ ነው። የተጻፉትም የትንቢት ቃላት እንዲህ የሚሉ ናቸው፣ “እነሆ፥ እግዚአብሔር በፈጣን ደመና እይበረረ ወደ ግብጽ ይመጣል፤ የግብጽም ጣዖታት በፊቱ ይርዳሉ፥ የግብጽም ልብ በውስጥዋ ይቀልጣል” (ኢሳ 19:1)። “እም ግብፅ ጸዋዕክዎ ለወልድዬ” “እስራኤል ሕፃን በነበረ ጊዜ ወደድሁት፥ ልጄንም ከግብጽ ጠራሁት” (ሆሴ 11፡1)።

እዚህ ላይ ይህ ትንቢታዊ ቃል መጠነኛ ማብራሪያን ይጠይቃል። ምክንያቱም ኢየሱስ ወደ ግብፅ የወረደው ጥንቁልናን ሊማር ነው ብለው የሚያምታቱ አሉና። ጌታ ወደ ግብፅ የወረደው በደመና ተጭኖ ሳይሆን በእግር ተጉዞ ነው። አባቶቹ ጥንታዊያን የእስራኤል ልጆች በርሃብ ምክንያት ወደ ግብፅ ተሰደው ሲመለሱ በደመና ከፀሐይ ግለት እየጠበቀ ይመራቸው ነበር። አሳዳጃቸው ፈርኦን ሊደርስባቸው በተቃረበም ጊዜ በደመና ከልሎ ከሞት ስውሯቸዋል። ስለዚህ ይህ ቃል ጌታ በመለኮታዊ ጥበቡ ራሱንና ድንግል ማርያምን ጨምሮ ተከታዮቹን በስደት ከሚገጥማቸው ከብዙ ሥጋዊ መከራ የታደገ መሆኑን ያመለክታል። በይበልጥም ደግሞ የቤተ ክርስቲያን ታሪክ ጸሐፊ አውሳቢዮስ እንደሚለው “በደመና ተጭኖ ይመጣል” የሚለው ቃል መለኮት የሰውን ሥጋ መዋሐዱንና ስደቱም በተአምር ሳይሆን በለበሰው ሥጋ መከናወኑን የሚያመለክት ነው። ጌታ ወደ ግብፅ የተሰደደበት ሁለተኛው ምክንያት የአባቶቹን የእነ አብፍሃምን፣ የእነ ያዕቆብን፣ የእነ ሙሴንና የሌሎችንም አበው ስደት ለማዘከር ነው። በመጽሐፍ ቅዱስ ታሪክ ስማቸው የሰፈረ ብዙ ቅዱሳን በእርሱ ፈቃድ ወደ ገብጽ ተሰደው ብዙ መከራ ተቀብለዋልና። ከእነዚህ አበው የስደት ተመክሮ ምን ልንማር እንደሚገባን በመጭረሻ እናያለን። በሦስተኛ ደረጃ ጌታ ወደ ግብፅ የተሰደደበት ዋናው ምክንያት የበርካታ ቅዱሳን እግር የረገጣት ይህች ባለታሪክ ሀገር ጥንቁልና የበዛባት የጣኦት ምድር ስለ ሆነች ጣኦታትን ከግብፅ ምድር ለማጥፋትና ዲያብሎስንም ለማባረር ነው። “ጉየተ ሕጻን አጉየዮ ለዲያብሎስ” እንዲሉ ሊቃውንት። ወደ ግብፅ ተሰዶ መመለስ ማለት ከሲኦል ወጥቶ ገነት መግባት ማለት ነው። በዚህም ነፍሳት ከሲኦል ወጥተው ወደ ገነት የሚሸጋገሩበት ጊዜ መቃረቡን ያመለክታል።

ሐ) የቅዱሳን ቤተሰብ የጉዞ ገጠመኞች-ስደት፣ ርሃብና እንግልት በልጅነት፤

የእግዚአብሔር መልእክ ለዮሴፍ በሕልም ታይቶ “ሄሮድስ ሕፃኑን ሊገድለው ይፈልገዋልና ተነሣ፥ ሕፃኑንና እናቱንም ይዘህ ወደ ግብፅ ሽሽ” የሚለውን መልእክት እንዳስተላለፈ ድንግል ማርያምና ጻድቁ ዮሴፍ ዕቃ እንከውናለን፣ ንብረት እንሰበስባለን አላሉም። ወዲያውኑ በፍጥነትና በድንጋጤ ተነስተው ከቤተልሔም ወደ ደቡባዊ ምሥራቅ አቅጣጫ ጉዟቸውን ቀጠሉ። ለመጀመሪያ ጊዜ ያረፉባትና ቅድስት ድንግል ማርያም ልጇን ጡት ያጠባችባት ቦታ ከቤተልሔም በደቡባዊ ምሥራቅ አቅጣጫ የምትገኝ ዋሻ ነች። ይህች ዋሻ የድንግል ማርያም ዋሻ በመባል ትታወቃለች። ክርስቲያኖችም እስላሞችም በእኩልነት ያከብሯታል። ከጊዜ በኋላ በተጠረበ ነጭ ድንጋይ የተገነባ በየጊዜው ብዙ ተሳላሚዎች የሚመላለሱበት ቤተ ክርስቲያን ታንጾባታል። ነጭ ድንጋይ የድንግል ማርያም የጡት ወተቷን ጠብታ ይወክላል። በዚህ አስቸጋሪ የስደት ጉዞ ዮሴፍና መላው ቤተሰብ አያህን ለመጓጓዣነት እንደተጠቀሙ በርካታ ታሪክ ጸሐፊዎች መዝግበውታል። አህያ በዚያ ዘመንና ከዚያም በፊት በነበሩ ዘመናት ቀላልና የተለመደ የመጓጓዣ እንስሳ እንደነበረ ቅዱስ መጽሐፍ ተመሳሳይ ታሪክ ያስነበበናል። “ሙሴም ሚስቱንና ልጆቹን ወሰደ፥ በአህያ ላይም አስቀመጣቸው፥ ወደ ግብፅም አገር ተመለሰ፤ ሙሴም የእግዚአብሔርን በትር ይዞ ሄደ” (ዘፀ 4፡20፣ ዘካ 9፡9)። እንደ አርሜንያውያን ትውፊት እነዚህ ቅዱሳን ስደተኞች ቀጥሎ ያረፉባት ከተማ ሳምሶን ፍልስጥኤማውያንን የገደለባት አስቃሎን ትባላላች (መሳ 14፡19)። አስቃሎን ታላቁ ሄሮድስ ለመዝናኛ እንድትሆን የመረጣትና በብዙ ኅብረ-መልክ አስውቦ የሠራት ከተማ ነበረች። ቀጥሎም በዓለም እጅግ በጣም ጥንታዊ በምትባለው በሄብሮን ከተማ(ዘኁ 13፡22) አልፈው ጋዛ ደረሱ። በጋዛ ከተማ የተቀመጡት ለሁለት ቀናት ያህል ብቻ ነበር። በዚያ ሳሉ ቅድስት ኤልሳቤጥ ለጉዞ እንዲሆናቸው የላከችላቸውን በርከት ያለ ልብስ ክፍለው ለነዳያን መጽተው ቀሪውን ለሕጻኑ ድልዳል እንዲሆን ካዘጋጁ በኋላ በአህያ ላይ ሆነው ጉዟቸውን ወደ ግብፅ ቀጥለዋል። ኢትጵያውያን ቅድስት ድንግል ማርያም በስደቷ ጊዜ በኢትዮጵያ እንዳለፈችና በጣና ሐይቅ ውስጥ እንዳረፈች ይተርካሉ።

የቅዱሳን ቤተሰብ የስደት ጉዞ ሲነሳ ሁልጊዜ በሰው አእምሮ ውስጥ የሚመላለሰው ባልሰለጠነ ዘመን፣ ከእግር ጋራ የሚስማማ ጫማና ጥማትን የሚቆርጥ ቀዝቃዛ ውሃ በማይገኝበት በምድረ በዳ 485 ኪሎ ሜትር አቋርጦ መጓዝ አካሉ ላልጸና ለጋ ሕጻንና ከሚተናኮላቸው የበረሃ አውሬ ወይም ቀማኛ ራሳቸውን የሚከላከሉበት መሣሪያ ለሌላቸው ምስኪኖች ምን ያህል አስፈሪና ከባድ እንደሆነ ነው። ዘመኑ ክረምት ነው፤ ከላይ ዶፍ ይወርዳል፤ በቀን የበረሃው ዋዕየ ፀሐይ እንደ ሰም ያቀልጣል፤ መጠለያ ድንኳናቸው ቀና ብለው የሚያዩት ሰማይ ብቻ ነው። ይሁን እንጅ በዚህ ሁሉ አስፈሪ የመከራ ጉዞ ውስጥ አልፎ አልፎ በድንገት እየተከሰተ መግቦቱንና ታዳጊነቱን የሚያሳያቸው የልዑል እግዚአብሔር መለኮታዊ ጥባቆት ለልቦናቸው ማረፊያ ወደብ ለሐዘናቸውም መጽናኛ ይሆናቸው ነበር። ለቅዱስ ዮሴፍና ለቅድስት ድንግል ማርያም ይህ አጋጣሚ የተሰደዱለት ሕጻን የሰምይና የምድር ፈጣሪ መሆኑን ከመቸውም በበለጠ የተረዱበት ጊዜ ነበር። ሲጓዙ ውለው ጭልምልም ሲል በሚያሳዝን ሁኔታ እዛፍ ስር እጥፍጥፍ ብለው ይተኛሉ። ሕጻኑ ኢየሱስ ብርዱን መቋቋም ተስኖት ሲንቀጠቀጥ ወይም ከፀሐይ ግለት የተነሳ ሰውነቱ እንደ ሰም ሲቀልጥ ይደነግጣሉ። ነገር ግን ለእነርሱ ፍርሃትና ባዶነት የሚሰማቸውን ያህል በተቃራኒው በአረፉበት ቦታ ዙሪያ የብርሃን ድንኳን ተተክሎ፣ ቅዱሳን መላእክት ዙሪያውን ከበውት፣ ሰማያዊ መዓዛ ዕጣን ሲያሸቱ ሰማያዊ የምስጋና ቃል ሲያዳምጡ ያድራሉ። ውሃ ከአለት ላይ እየፈለቀላቸው ይጠጣሉ። መና ከሰማይ እየውረደላቸው ይመገባሉ። እነዚህ ቅዱሳን ቤተሰቦች ነቢዩ ኤልያስ የንግሥት ኤልዛቤልን ዛቻ ፈርቶ በተሰደደበት በቤርሳቤህ በረሃ (1 ነገ 19፡3) በበለጠ የተረዱትና ያስተዋሉት ይህን ድንቅ የእግዚአብሔር ምሥጢር ነበር።

በእንዲህ ዓይነት አስቸጋሪ ጉዞ አልፈው ምድረ ግብፅ ደረሱ። እዚያ እንደ ደረሱ መላዋ ሀገሪቱን ብሩህ ደመና ከበባት፤ ሕጻኑ ኢየሱስ ዓይኖቹን ቀና አድርጎ በአንክሮ ተመለከተ። ባልተለመደ ሁኔታ እጆቹን አንስቶ ወደ ግራና ወደ ቀኝ ባረከ። ከደመናውም የሚያስፈራ መብረቅና ነጎድጓድ ምድሪቱን አናወጣት፤ የግብፅ ጣኦታት በያሉበት ፈረሱ፣ አጋንንት ወጥተው ተሰደዱ። ከዚህ በኋላ ሕጻኑ ኢየሱስ ወደ ትውልድ ሃገሩ ወደ ናዝሬት ከመመለሱ በፊት ከቅድስት ድንግል ማርያምና ከቅዱስ ዮሴፍ ጋር ሆኖ እርሱ ባረፈባቸው የግብፅ ከተሞች ሁሉ ልዩ ልዩ ድንቅ ድንቅ ተአምራትን አድርጓል። በእነዚህ የተባረኩ ቦታዎች በአብዛኛዎቹ ላይ አብያተ ክርስቲያናት ታንጸውባቸው በአሁኑ ጊዜ የእግዚአብሔር በረከት ያልተለያቸው በክርስቲያኖች የሚጎበኙ የአምልኮት ማዕከላት ሆነው ይገኛሉ።

መ) ስደተኞች ከቅዱሳን ስደት የምንማራቸው ቁምነገሮች፤

የስደት ምንጩ የሀገር ፍቅር፣ የሃይማኖት ክብርና የዓላማ ጽናት ሊሆን ይችላል። በፖለቲካም ይሁን በሃይማኖት ለተሰለፉበት ዓላማ እስከ መጨረሻው መስዋዕትነትን ለመክፍል የሚዘጋጁ ሁሉ ባለክብር ናቸው። በቤተ ክርስቲያን ታሪክ ስለ እውነት ብለው የሃይማኖታችን መሪ ክርስቶስ በተሰደደበት መንገድ የተሰደዱ ቅደምት የሃይማኖት ሰዎች ብዙዎች ሲሆኑ፣ ከእነርሱ አንዱ ሊቀ ነቢያት ሙሴ ነው። ሙሴ ከስደተኛ ቤተሰብ የተወልደ ከመሆኑም በላይ ግብጻዊው ወጣት በዕብራዊ ወንድሙ ላይ ግፍ ሲሠራበት በተመለከተ ጊዜ ስለ እውነት ሲል ግብፃዊውን ተበቅሎ (ገሎ)ወደ ምድያም ተሰዷል (ዘፀ 2፡15)። ምድያም ኢትጵያዊ እንደሆነ የሚነገርለት ለሙሴ አስተዳደራዊ ጥበብን ያስተማረው አስተዋይ ካህን የዮቶር መቀመጫ ሀገር ናት። ሙሴ ያሳደደው የግብፅ ንጉሥ ሲሞት በጽኑ አገዛዝ የሚሰቃዩትን ወገኖቹን ከባርነት ነጻ እንዲያወጣ ወደ ግብፅ መልሶ ተጠራ። ጥሪውን ተቀብሎ ተመለሰ። የፈርኦን የልጅ ልጅ እየተባለ በቤተ መንግሥት በድሎት ከመኖር ይልቅ ከስደተኛው ወገኑ ጋር ስደተኛ መሆንን፣ አብሮት ለተሰደደው ሕዝብ ሲል መከራ መቀበልን መረጠ። በእግዚአብሔርም ፊት ለመንጋው ያለውን ታማኝነት በጽናት አረጋገጠ (ዕብ 3፡2)። ይሁን እንጅ ሙሴ ጥፋት ሲፈጸም አይቶ መታገስ የሚችልበት ኅሊና የለውም። በሌላ በኩል ግን ርኅሩኅ በመሆኑ እግዚአብሔር እስራኤላውያን በፈጸሙት በደል አዝኖ “ቍጣዬ እንዲቃጠልባቸው እንዳጠፋቸውም ተወኝ፤ አንተንም ለታላቅ ሕዝብ አደርግሃለሁ አለው” (ዘፀ 32፤10) ባለው ጊዜ ከራሱ ክብር ይልቅ የሕዝቡን ደኅንነት በማስቀደም ወገኖቸን ከምታጠፋ የእኔን ስሜን ከሕይወት መጽሐፍ ደምስስ ብሎ የተማጸነ፣ ሕዝቦቹን ከጥፋት ያዳነ ደግ የሃይማኖት መሪ ነው። ሌሎችም ከሙሴ በኋላ የተነሱ የእስራኤል ነቢያት ኤርምያስ፣ ሕዝቅኤልና ዳንኤል ሙሴን አብነት አድርገው በመከራ ጊዜ አጋርነታቸውን ለማሳየት ከሕዝባቸው ጋር አብረው ተሰደዋል፤ ለመንጋው ያላቸውንም ታማኝነትም በጽናት አረጋግጠዋል።

ዛሬም በተመሳሳይ ሁኔታ በዓለም ዙሪያ ለሕዝባቸው ደኅንነት ሲሉ የተሰደዱ የሃይማኖት መሪዎች ብዙዎች ናቸው። ይሁንና በሃይማኖት መሪዎችና መሪዎችን በሚከተሉ መንጋዎች መካከል ሊኖር የሚገባው መከባበር፣ መደማመጥና መተሳሰብ ከሌለ አንዱ ለሌላው ብሎ መሰደዱ ወይም እረኛና መንጋ (ጠባቂና ተጠባቂ) ተብሎ መሰሙ ትርጉም አይኖረውም። ለሕዝቡ ቆመናል ብለው የተሰለፉ ገልጋይ ካህናትም ሕዝቦች ከቀጥተኛው የእምነት መንገድ ሲወጡ ሊገስጿቸውና ሊያስተካክሏቸው ካልቻሉ፣ ወይም ሕዝቦች እርስ በራሳቸው በዘር በጎሳ እየተናከሱ ሲፋጁ በመካከል ሆነው (ወገንተኝነት ሳያሸንፋቸው) እውነቱን እየመሰከሩ የተለያዩትን አንድ ካላደረጉ፣ የክርስቶስ እንደራሴዎች ሳይሆኑ ጥቅማቸውን ብቻ እያስከበሩ መንጋውን ወደ ጥፋት ጎዳና የሚመሩ ምንደኞች ያስብላቸዋል። በእንደራሴነት መቆማቸውም ሆነ ለሕዝባቸው ሲሉ መሰደዳቸው ጥቅም ፈላጊ እንጅ እውነተኝ አገልጋይ ሊያድርጋቸው አይችልም። በተሰለፉበት ዓላማ አልጸኑምና ከእግዚአብሔርም ከሀገርም የራቁ የሁለት ዓለም ስደተኞች ሆነው ይቀራሉ። ታሪክም ለዘለዓለም ሲያጋልጣቸው ይኖራል። የሁለቱን ስደተኛ የሃይማኖት መሪዎች የሙሴንና የአሮንን ታሪክ እንደገና ብንመለከት ለዚህ አባባል ትክክለኛ ማረጋገጫ ነው። እስራኤላውያን ከእውነተኛው መንገድ ወጥተው መሪዎቻቸውን መጋፋትና በራሳቸው ፈቃድ መራመድ በጀመሩበት ጊዜ ሁለቱ ካህናት አሮንና ሙሴ የወሰዱት እርምጃ የተለያየ ነበር። ሙሴ ከእግዚአብሔር ዘንድ ተጠርቶ በደብረ ሲና ተራራ ላይ ሁለቱን ጽላቶች ከፊጣሪው ዘንድ ለመቀበል በጾምና ጸሎት ላይ እያለ እስራኤላውያን ተሰብስበው አሮንን አማልክት ሥራልን ብለው በአስቸገሩት ጊዜ አሮን ራስ ወዳድነት አሸንፎት ምን አገባኝ ብሎ የፈለጉትን ጣኦት አቁሞላቸዋል፤ በጣኦቱ ፊት ሲጨፍሩም ከዳር ቆሞ በዝምታ ተመለከቷቸዋል። ሙሴ ግን ከደብረ ሲና እንደ ተመለሰ ይልቁንም ልቡናቸው በመብልና በመጠጥ ደንዝዞ ይጨፍሩ በነበረበት ሰዓት በመካከላቸው ተገኝቶ ጣኦታቸውን በያዘው ጽላት ቅጥቅጦ ሰባብሮባቸዋል፣ ስለ በደላቸውም የንስሐ ቅጣት ሰጥቶ አስተካከሏቸዋል (ዘፀ 32፡20)።

በዛሬዋም ቤተ ክርስቲያን ውስጥ እንዲህ ዓይነት የተለያየ ዓላማ ይዘው የተሰለፉ አገልጋዮች ብዙዎች ናቸው። በምዕመናንና በካህናት መካከል እየተከሰተ ያለው ያልተለመደ መዘናጠል አስደንጋጭ ቢመስልም አባቶቻችን ሐዋርያትም ሆኑ ቀደምት ነቢያት ያገልግሉት በነበረው ሕዝብ እጅ መከራን የተቀበሉ በመሆኑ ይህ ለካህናት አዲስ ነገር ሊሆንብን አይገባም። ካህናቱ በመንፈሳዊ ዓላማቸው እስከ ጸኑ ድረስ ምዕመናኑ የጎሰኝነትና የፖለቲካ ትኩሳታቸው ሲበርድላቸው እውነትን ፍለጋ መመለሳቸው አይቀርም። ይልቁንስ የሚያሳዝነው የአገልጋዮች ሆድ አደር መሆንና በተለይም እርስ በራሳቸው የሚያሳዩት መካካድ ነው። የቤተ ክርስቲያን አገልጋዮች በተሰለፉበት መንፈሳዊ ተግባር ስኬታማ እንዲሆኑና በምእመናን መንፈሳዊና ሥጋዊ ሕይወት ውስጥ ትርጉም ያለው ለውጥ ማየት ከፈለጉ ከሁሉ አስቀድሞ በመካከላቸው መነቃቀፍን አርቀው (አንዱ የሌላውን ሥራ ማፍረሱን ትተው) ስለ ቤተ ክርስቲያን ሥርዓት መከበር በአንድነት መቆምና በሚሰጡት አመራር ዙሪያ መመካከር ይጠበቅባቸዋል። በዓለንበት ዘመን በተልይ በስደት የምትኖረው ቤተ ክርስቲያን የምትመራው የቤተ ክርስቲያን ትምህርት በሌላቸው ሰዎች በመሆኑ በቤተ ክርስቲያኗ ውስጥ “ምን ዓለበት” በሚል ቋንቋ ያልተለመዱ ሰርጎ-ገብ ልማዶችን ከሥርዓተ ቤተ ክርስቲያን ጋር አዳብሎና አቻችሎ ለማራመድ እየተደረገ ያለው ሙከራ አደገኛ አዝማሚያ ነው። የመንጋው እረኛ እንደ አሮን አድርግ የተባለውን ብቻ የሚያደርግ በራሱ የማይተማመን ሆድ-አደር ከሆነ ነገ ሌሎች አብያተ ክርስቲያናትን የገጠማቸው ከባድ ፈተና ቢያጋጥመው በጽንስ፣ በጋብቻ፣ እና በሥርዓተ ቀብር ዙሪያ ሊከሰቱ በሚችሉት አወዛጋቢ ጉዳዮች ላይ መፍተሔ ለመስጠት መቸገሩ የማይቀር ነው።

የካህናት አስተማሪነታቸው በአገልጎሎት ላይ ሊኖራቸው በሚገባው ተመሳሳይነት ያለው አቋም ብቻ ሳይሆን በግል ሕይወታቸውም በሚያሳዩት አርዓያነት ጭምር ነው። ሙሴና አሮን በዓላማ ጽናት ወይም ለእስራኤላውያን በሚያስተላልፉት መንፈሳዊ አመራር ረገድ ልዩነት እንደነበራቸው ሁሉ በሥነ-ምግባርም እንዲሁ የሚያፈርስና የሚገነባ (የተለያየ) አቋምና ይዘት ነበራቸው። ሙሴ ከሚወዳቸው ተከታዮቹ መካከል በትውልድ የማትመሳሰለውን ኢትዮጵያዊት በማግባቱ ሰውን በሰውነቱ የሚያከብር፣ የፈጣሪ በጎ ፈቃድ ምን እንደሆነ የገባው፣ ሚዛናዊ የሃይማኖት መሪ መሆኑን አስመስክሯል። አሮን ግን የሙሴን ከኢትዮጵያዊት ጋራ በጋብቻ አንድ መሆን እንደ ውርደት በመቁጠር ባሰማው ተቃውሞ የሰው ልጆች በእኩልነት የተፈጠሩ መሆኑን የዘነጋና የአምላክን ሚዛናዊነት የሚቃወም ወይም በዘመናችን ቋንቋ የዘረኝነት አስተሳሰብ የሚያጠቃው ጠባብ መሆኑን አሳይቷል። ሁሉንም አማኞች በእኩል ዓይን እንዲመለከት አደራ የተጣለበት የእግዚአብሔር እንደራሴ እርሱ ብቻ ሳይሆን እህቱ ማርያምንም የሐሳቡ ደጋፊ አድርጎ በሙሴና በኢትዮጵዊት ሚስቱ ላይ የነቀፌታ ቃል ሲናገር፣ ጥላቻንና መለያየትን ሲሰብክ በመገኘቱ ሰው ፊቱን ያዞረባቸውን ምስኪኖች የማይረሳ የአባቶቻችን አምላክ እግዚአብሔር “ሙሴንና አሮንን ማርያምንም ሦስታችሁ ወደ መገኛኛው ድንኳን ውጡ ብሎ ተናገረ፤ ሦስቱም ወጡ” ከዚህ በኋላ እግዚአብሔር በደመና ዓምድ ውርዶ በድንኳኑ ደጃፍ ላይ ለፍርድ ቆመ። ማርያምና አሮንን ጠርቶ ስለ ጥፋታቸው በኃይለ ቃል ገሰጸ፣ በፊታቸው እውነተኛ የቅጣት ፍርዱን አስተላለፈ። አሮንና ማርያም መድኃኒት በሌለው የለምጽ በሽታ ተመቱ። የሙሴን አመራር አልቀበልም ብሎ አምጾ የቆየው አሮን እግዚአብሔር ወርዶ ከፈረደበት በኋላ ወደ ልቡ ተመለሰ። በደለኛ መሆኑንም አምኖ ተቀበለ። ስለ ራሱና ስለ እህቱ ስለ ማርያም እንዲህ ሲል ወንድሙ ሙሴን ለይቅርታ ተማጸነ “ስንፍና አድርገናልና፥ በድለንማልና እባክህ፥ ኃጢአት አታድርግብን። ከእናቱ ሆድ በወጣ ጊዜ ግማሽ ሥጋው ተበልቶ እንደ ሞተ እርስዋ አትሁን” (ዘኁ 12፡12)። ሙሴ ግን ደግና ርኅሩኅ በመሆኑ የሚጭክን ልብ የለውም። ወደ እግዚአብሔር እጆቹን ዘረጋ፤ እግዚአብሔርም ዳሰሳቸው በምሕረት እጁ ፈወሳቸው።

በእኛስ ዘመን ተቻችለውና ተከባብረው የሚኖሩ ኢትዮጵዊያን መለያዬትን ከማን ነው እየተማሩ ያሉት? ከካህናት አይደለም እንዴ! የምታወራው የፈጠራ ወሬ ነው፤ እኔ እንዲህ ዓይነት ችግር የለብኝም የሚል ወገን ካል ልቡን ለፈጣሪ ያስፈትሽ። እሱ ኩላሊትን ይመረምራል፤ የተደበቀውን ይገልጣል። እናስተውል! አምላካችን ከመለኮታዊ ክብሩ ወርዶ ወደዚህ ክፉ ዓለም ተሰዶ መከራን የተቀበለው ከእራሱ ጋር ሊያስታርቀን፣ በእምነትና በሥጋዊ የዘር ሐረግ ተለያይተን የነበርነውን የሰው ልጆች በመንፈሳዊ ልደት አገናኝቶ በስሙ አንድ ሊያድርገን ነው። እናም መለያየትናን ዘርኝነትን እግዚአብሔር አይወድም። የዳዊት ልጅ ሰሎሞን “እግዚአብሔር የሚጠላቸው ስድስት ነገሮች ናቸው፥ ሰባትንም ነፍሱ አጥብቃ ትጸየፈዋለች” ይልና፤ ስድስት ነገሮችን ከዘረዘረ በኋላ ሰባተኛውን ሲገልጽ “በወንድማማች መካከልም ጠብን የሚዘራ”(ምሳሌ 6፡16) ብሏል።

ስለዚህ አንዱ በሌላው ማሳበቡን ትተን እያንዳንዳችን ልንስተካከልና የለውጥ ጀማሪዎች ልንሆን ያስፈልጋል። የመለያየትንና የጎሰኝነትን መንፈስ ያረገዘ፣ በጥላቻ የተመረዘ ልብ ይዞ ሀገር እገነባለሁ፣ ወይም የአድነትን ወንጌል እሰብካለሁ ማለት እያፈረሱ መገንባት እየገነቡ ማፍረስ ነው። በዚህ ዘመን ጎሰኝነትና መለያየት ኢትዮጵያውያንን በሃይማኖትም ሆነ በሀገር ደረጃ ምን ያህል እንደ ጎዳን አሁን ካልገባን ለለውጥ ራሳችንን ልናዘጋጅ አንችልም። ካልተለወጥን ደግሞ የምንመኘው ሰላምና ብልጽግ ሕልም ብቻ ሆኖ ለመቅረቱ ተጠያቂው እኛው ራሳችን ነን እንጅ እግዚአብሔር አይደለም። እንደ ሙሴና እንደ አሮን ፈጣሪ በአካል ወርዶ በፍርድ ዙፋን ላይ እስከሚቀመጥ መጠበቅ አይገባንም። ለውጥ ከራሳችን መጀመር አለበት። ይህ ካልሆነ ግን አይደፈሬውን የሚደፍር፣ ትዕቢተኛውን የሚያሳፍር እግዚአብሔር ቢዘገይም ቆይቶ ፍርዱን ማስተላለፉ አይቀርም።

ክብር ምስጋና ጌትነት ከምድር እስከ ሰማይ ለእርሱ ይሁን።

የቅድስት ድንግል ማርያም ምልጃና በረከት አይለዬን፣ አሜን።

ቀሲስ ዘመነ አቡሐይ

ሳን ሆዜ ካሊፎርንያ

ለቤተ ክርስቲያን አባቶች ፍጹማዊነትና ለአገልግሎት ስኬታማነት የምዕመናን ድርሻ፤

2011-04-25T12:04:00.001-07:00

በክርስትና ሃይማኖት የአምልኮት ክንዋኔ ሂደት ብዙውን መንፈሳዊ አገልግሎት የሚሸፍኑት ካህናት ቢሆኑም የምዕመናኑም ድርሻ በቀላሉ የሚገመት አይደለም። እንዲያውም የአንድ መንፈሳዊ አገልግሎት ስኬታማነት የሚለካው በካህናቱ ብቃትና በምዕመናኑ የነቃ ተሳትፎ ነው። በአሁኑ ዘመን በብዙ አብያተ ክርስቲያናት ውስጥ የሚስተዋለው ችግር የካህናት ቁጥር ማነስ ሳይሆን የብቃት ጉዳይ ነው። ይህ ችግር በእኛ ቤተ ክርስቲያን በእጅጉ ጎልቶ ይታያል። ይሁን እንጅ ምዕመናን ከአግልጋዮች የብቃት ማነስ ጋር በተያያዘ መልኩ በቤተ ክርስቲያን ውስጥ በየጊዜው የሚከሰቱትን መንፈሳዊና ማኅበራዊ ችግሮች ደጋግሞን እያነሳን ከማዘን ይልቅ ተስፋ ሳንቆርጥ ለለውጥ ራሳችንን አዘጋጅተን የድርሻችንን ብናበረክት የቤተ ክርስቲያንን ትንሣኤ ልናፋጥን እንደምንችል የታመነ ነው። ይህን ካልን ዘንድ የቤተ ክርስቲያንን ትንሣኤ ሊያፋጥን የሚችል ምን ዓይነት አገልግሎት ልናበረክት እንችላለን ብሎ መጠየቅ የግድ ይሆናል።

ሀ) የቤተ ክርስቲያን አባቶችን ሕይወት ማነጽ፤

1) አብሮ በመሥራትና የሕይወታቸው አጋር በመሆን፤

በክርስቶስ ቤት መንፈሳዊ እንክብካቤና ጥበቃ እየተደረገላቸው ቃሉን ተመግበው መንፈሳዊ ፍሬን እንዲያፈሩ የሚጠበቅባቸው ምዕመናን በወይን ሐረግ ተመስለዋል። የወይን ሐረጉ መልካምና ተወዳጅ ፍሬ እንዲያፈራ ከተፈለገ ለወይን ሐረጉ ድጋፍ የሚሰጥ ምሰሶ እንዲኖርና እንዲሁም ሐረጉ ከውይን ግንዱ ጋራ እንዳይነጣጠል መጠበቅ ያስፈልጋል። በዚህ ምሳሌ የወይን ሐረግ የተባሉ ምዕመናን፣ የወይን ግንድ የተባለ ጌታ ሲሆን፣ እንዲሁም ድጋፍ ሰጭ ምሰሶ የተባሉ ካህናት ናቸው። የወይኑን ሐረግ የሚሸከም ምሰሶ ከሌለ ወይኑ በራሱ ሊቆምና ተፈላጊውን ፍሬ ሊያስገኝ እንደማይችል ሁሉ በኦርቶዶክስ ቤተ ክርስቲያን አስተምህሮ ያለ ካህናት ድጋፍ ምዕመናን በራሳቸው ትጋትና ጸሎት የእግዚአብሔርን መንግሥት መውረስ ይሳናቸዋል። እናም ከምንመኘው የዕድገት ደረጃ ለመድረስና መንፈሳዊ ፍሬን ለማፍራት ምሰሶው እንዳይንገዳገድ ማጠናከር ወይም መንፈሳዊ ዝለትና ድካም ያጋጠማቸውን ካህናት በመፈሳዊ ዓላማ እንዲጸኑ ለእነርሱ ድጋፍ ማድረግ ከምዕመናን ይጠበቃል።

ራሳቸውን ለእግዚአብሔር የሰጡ አባቶች የመንገዳገድ አዝማሚያ ቢያሳዩ እነሱን ማስተማርና መምከር ለምዕመናን አዳጋች መስሎ ሊታይ ይችል ሆናል። በእርግጥም ከባድ ነው። ነገር ግን ከካህናቱ ጋር በፍቅር አንድ ሆነን አብረን ከሠራንና የሕይወታቸው አጋር ሆነን ከተገኘን፣ ችግሮች ሲከሰቱ ለማሳሰብና የአባቶችን ልብ በፍቅር ለማሸነፍ ዕድል እናገኛለን። ሐዋርያው ቅዱስ ጳውሎስ በፊልጵስዩስ ምዕመናን ታዛዥነት ልቡ ተነክቶ እንዲህ ብሏል።

“ከፊተኛው ቀን እስከ ዛሬ ድረስ ወንጌልን በመስበክ አብራችሁ ስለ ሠራችሁ፥ ባሰብኋችሁ ጊዜ ሁሉ አምላኬን አመሰግናለሁ። በእናንተ መልካምን ሥራ የጀመረው እስከ ኢየሱስ ክርስቶስ ቀን ድረስ እንዲፈጽመው ይህን ተረድቼአለሁና፤ በእስራቴም ወንጌልንም መመከቻና መጽኛ በማድረግ ሁላችሁ ከእኔ ጋር በጸጋ ተካፋዮች ስለ ሆናችሁ፥ በልቤ ትኖራላችሁና ስለ ሁላችሁ ይህን ላስብ ይገባኛል። በክርስቶስ ኢየሱስ ፍቅር ሁላችሁን እንዴት እንድናፍቃችሁ እግዚአብሔር ምስክሬ ነውና። ለእግዚአብሔርም ክብርና ምስጋና ከኢየሱስ ክርስቶስ የሚገኝ የጽድቅ ፍሬ ሞልቶባችሁ፥ ለክርስቶስ ቀን ተዘጋጅታችሁ ቅኖችና አለ ነውር እንድትሆኑ የሚሻለውን ነገር ፈትናችሁ ትወዱ ዘንድ፥ ፍቅራችሁ በእውቀትና በማስተዋል ሁሉ ከፊት ይልቅ እያደገ እንዲበዛ ይህን እጸልያለሁ”(ፊልጵ 1፡ 3-12)።

ሐዋርያው ቅዱስ ጳውሎስ እነዚህ ምዕመናን በችግር ጊዜ የመከራው ተካፋይ በመሆን ተአማኝነታቸውን ስለ አረጋገጡለት “በልቤ ትኖራላችሁ” አለ። ካህናት በጎ ሥራ ሢሠሩ በሥራቸው የምንደሰተውን ያህል ጥፋት ሲፈጽሙም ቅሬታችንን መግልጽ የምንችለው በችግር ቀናት አጋሮች ሆነን ስንገኝና ለአገልግሎቱ መፋጠን አብረን በሥራ ስንሰለፍ ነው እንጅ ከሩቅ ሆነን ጥፋቶቹን እያጎላን በመተቸት አይደለም። የኦርቶዶክስ ቤተ ክርስቲያን መንፈሳዊ አገልግሎት ከፕሮቴስታንት ጋር በብዙ መንገድ ይለያያል። በኦርቶዶክስ ቤተ ክርስቲያን የክህነት አገልግሎት ልዩ ነው፤ የአገልግሎት መስጫ ቦታውም የተልየና የተቀደሰ ነው። ስለዚህ ምዕመናን ከካህናት ጋር ተቀራርበው በመሥራት አጋርነታቸውን ማሳየት አለባቸው ሲባል ቦታችንንና የሥራ ድርሻችንን ለይተን አውቀን፣ ከጣልቃ ገብነት ተጠንቅቀን፣ ከእርግማን ርቀን ለአገልግሎቱ ስኬታማነት መተባበር አለብን ማለታችን ነው። በዚህ መንገድ የድርሻችንን ጠብቀን የምናበረክተው አገልግሎት በኑሯችንና በሕይዎታችን አምላካዊ በረከትን፣ በቤተ ክርስቲያን ውስጥ ሰላምን፣ በካህናትና በምዕመናን መካከል ፍቅርንና አንድነትን ያመጣል። ካህናት በአገልግሎታቸው ደስተኞች እንዲሆኑና ለበለጠ ሥራ እንዲተጉ ይረዳል።

2) በጸሎት ማገዝ፤

የቤተ ክርስቲያን አባቶች ሌሊት በማኅሌትና በሰዓታት፣ ቀን በኪዳንና በቅዳሴ ስለ አገር አንድነት፣ ስለ ሕዝብ ደኅንነትና በጠቅላላው ስለ ዓለም ሁሉ እንደሚጸልዩ፣ ምዕመናንም በድርሻቸው እግዚአብሔር ለካህናቱ ብርታትን እንዲሰጣቸውና አገልግሎታቸውንም ወዶ እንዲቀበልላቸው መጸለይ ይገባል። ለብዙ መንፈሳዊ ነገሮች አብነት የሚሆነን ቅዱስ ጳውሎስ በአካል እስከ ሦስተኛው ሰማይ ድረስ የተነጠቀ፣ የመንፈስ ልዕልና የተሰጠው ታላቅ ሐዋርያ ሆኖ ሳለ ስለ ፍቅር ሲል እግዚአብሔር የቃሉን ደጅ ለአገልጋዮች እንዲከፍትላቸው ማለትም ምሥጢሩን እንዲገልጽላቸውና (ቆላ 4፡3)፣ ይልቁንም ደግሞ የካህናቱ አገልግሎታቸው ክርስቲይኖችን የሚያስደስት እንዲሆን ምዕመናን በጸሎት ያስቧቸው ዘንድ የአደራ መልእክቱን ሲያስተላልፍ እናስተውላለን (ሮሜ 15፡31)። ቅዱስ ጳውሎስ ይህን መልእክት ያስተላለፈው “የደስታየ አክሊል” ለሚላቸውና ለሚወዳቸው ምዕመናን ነው። አንዱ ለሌላው መጸለይ የፍቅርና የአንድነት ምልክት ነው። ለሃያማኖት አባቶች መጸለይ ማለት ለቤተ ክርስቲያን ሰላምና አንድነት መጸለይ ማለት ነው። በግብፅና በሌሎች አብያተ ክርስቲያናት ጳጳሳት ለዓመታዊ የቤተ ክርስቲያን ጉባዔ ለሲኖዶስ በሚሰበሰቡበት በዚህ ወራት መንፈስ ቅዱስ አብሯቸው እንዲሠራና የቤተ ክርስቲያንን ቀጣይ ጉዞ እንዲቃና ምዕመናን በውጭ ሆነው በጸሎት ይተጋሉ።

አንድ አገልጋይ ካህን ሰው ነው እንጅ መልአክ አይደለም፤ የእግዚአብሔር መንፈስ ካልተዋሐደው በቀር በራሱ ፍጹም ሊሆን አይችልም። እናም የካህናትን ደካማ ሕይዎት ማስተካከልና የቤተ ክርስቲያንን ችግር መፍታት የሚቻለው በመንፈስ ቅዱስ አጋዥነት በጸሎትና በምክክር ነው እንጅ ጥቃቅን ስህተቶችን አጉልቶ እያወጡ ግለሰቡ እንዲሸማቀቅና ከሃይማኖት እንዲርቅ በማድረግ አይደለም። ሃይማኖቱን የሚያከብር ወንድሙን የሚወድ አማኝ የሌላውን ሰው ገመና አውጥቶ ለመናገር መንፈሱ ይጭነቃል፤ ከነቀፌታ በፊት ምክክርን ይመርጣል።

ለ) ለመንፈሳዊ ዕድገት ያለ መታከት መሥራት፤

የወይን ሐረግ ተሸካሚ ምሰሶው ጽኑና ብርቱ ሆኖ ነገር ግን የወይን ሐረጉ ፍሬ መስጠት ቢሳነው የራሱ ድክመት ነውና ፍሬ የማይሰጥ የመከነ ወይን ተብሎ ለመርገም ተላልፎ ይሰጣል፤ “አጥሩን እነቅላለሁ፥ ለማሰማርያም ይሆናል፤ ቅጥሩንም አፈርሳለሁ፥ ለመራገጫም ይሆናል፤ ባድማ አደርገዋለሁ” (ኢሳ 5፡ 5) ተብሎ ተነግሮበታል። ካህናት ድጋፍ ሰጭ አስተማሪዎች ናቸው እንጅ የሰውን ሕይወት በቀጥታ የመለወጥ ሥልጣን የላቸውም። በተሰጠው መልካም የመዳን ዕድል ተጠቅሞ ራሱን መለወጥ የእያንዳንዱ ምዕመን ድርሻ ነው። “በፍርሃትና በመንቀጥቀጥ የራሳችሁን መዳን ፈጽሙ” (ፊልጵ 2፡12) ሲል ቅዱስ ጳውሎስ እንደተናገረ። በኦርቶዶክስ ቤተ ክርስቲያን አስተምህሮ ድኅነት ወይም መንፈሳዊ ዕድገት በሥራ እንጅ በማመን ብቻ ይሚገኝ አይደለም። እናም ቤተ ክርስቲያን የሚለው ቃል በቀጥተኛ ትርጉሙ የእኛን ሕይወት የሚወክል እንደመሆኑ የቤተ ክርስቲያን ዕድገት በእኛ የሕይዎት ለውጥ ላይ የሚወሰን ይሆናል። ምዕመናን በሕይወታቸው የሚያሳዩት መንፈሳዊ ለውጥ የቤተ ክርስቲያንን ዕድገት ብቻ ሳይሆን የካህናቱንም አስተሳሰብ ይለውጣል። በእግዚአብሔር ቤት ውስጥ እያለን በኑሯችንና በሕይወታችን ቤተ ክርስቲያንን እንዳናስነቅፍና እኛም ተለውጠን የበረከቱ ተካፋዮች እንድንሆን የሚከተሉትን መንፈሳዊ መርሆዎች ተከትለን መሥራት ይጠበቅብናል።

· ቃሉን በየዕለቱ መማርና ማንበብ፣

ኦርቶዶክሳዊያን ክርስትናን በልማድ ተቀብለን በልማድ የምንኖር ሳንሆን በየዕለቱ በማንበብና በመማር ለመንፈሳዊ ዕድገት ጥረት የምናደርግ፣ የሃይማኖታችንን ዶግማና ቀኖና ጠንቅቀን የምናውቅ፣ ለምንጥየቀው ሁሉ አጥጋቢ ምላሽ የምንሰጥ በአጠቃላይ የተሟላ መንፈሳዊ ትጥቅ ያለን የእምነት አርበኞች እንድንሆን ያስፈልጋል። “የክፉውን ፍላጻዎች ሁሉ ልታጠፉ የምትችሉበትን የእምነትን ጋሻ አንሡ፤ የመዳንንም ራስ ቁር የመንፈስንም ሰይፍ ያዙ እርሱም የእግዚአብሔር ቃል ነው” (ኤፌ 6፡ 16)። “ለሚጠይቁዋችሁ ሁሉ መልስ ለመስጠት ዘወትር የተዘጋጃችሁ ሁኑ፥ ነገር ግን በየዋህነትና በፍርሃት ይሁን” 1 ጴጥ 3፡15)ተብሎ ተጽፎልናልና። መማራችንና በቃሉ ማደጋችን ትዕግስተኞችና አስተዋዮች፣ ለትችት የማንፋጠን እንድንሆን ይረዳናል። የ2000 ዓመታት ታሪክ ባላት በጥንታዊት ቤተ ክርስቲያን ውስጥ ሆነን ማንም ከመሬት ተንስቶ ከአላዋቂዎችና ከጣኦት አምላኪዎች ተራ የሚፈርጀን የራሳችንን እምነት ለማወቅ ፍላጎት የሌለን ግዴለሾች ስለሆንን ነው። እንግዲያውስ የእግዚአብሔር መንግሥት በድካምና በጥረት እንጅ በግዴለሽነት አይወረስምና እንጠንቀቅ። በስንፍናችን ራሳችንንም ሆነ ቤተ ክርስቲያናችንን አናስነቅፍ።

· ከኃጢአት መታቀብ፣

መማርንና ማወቅን ተከትሎ የሚመጣው የመንፈሳዊ ዕድገት ደረጃ ከኃጢአት መታቀብ ነው። ብዙ ባወቅንና የቅዱሳንን ገድልና ሕይወት በተረዳን መጠን ራሳችንን ከኃጢአት ለመግታት ብርታት እናገኛለን። ትግሉ ከወንድማችን ጋራ መሆኑ ቀርቶ ከራሳችን ሥጋዊ ስሜት ጋር ይሆናል። ደረጃ በደረጃ እየተለወጥን ስለ ራሳችን ኃጢአት ማልቀስ እንጀምራለን። ቀስ በቀስ እየተለወጥን እግዚአብሔርን ወደ መምስለ ደረጃ እንሸጋገራለን፣ “የመለኮቱ ኃይል፥ በገዛ ክብሩና በበጎነቱ የጠራንን በማወቅ፥ ለሕይወትና እግዚአብሔርን ለመምሰል የሚሆነውን ነገር ሁሉ ስለ ሰጠን፥ በእግዚአብሔርና በጌታችን በኢየሱስ እውቀት ጸጋና ሰላም ይብዛላችሁ” (2ጴጥ 1፡3)።

· በጸሎተ ቅዳሴ ጊዜ የነቃ ተሳትፎ ማድግ፣

የመንፈስ ጥንካሬ የግል ጸሎትን በመለማመድ ይጀምራል። የግል ጸሎትን የተለማመደ ክርስቲያን ቁሞ ማስቀደስ አይከብደውም። በተለይም በቅዳሴ ጊዜ ተሰጥኦ መቀበል የአንድ ክርስቲያን መንፈሳዊ ተሳትፎና ትጋት የሚመዘንበት፣ የቤተ ክርስቲያንም ዕድገት የሚለካበት ሁለተኛው መንገድ ነው። ስለዚህ ኦርቶዶክሳዊን በቤተ ክርስቲያን ውስጥ ቆመው ተሰጥኦ በመቀበል በአገልግሎት ውስጥ መሳተፍ መንፈሳዊ ግዴታቸው መሆኑን እንዲያውቁና ለዚህ ራሳቸውን እንዲያዘጋጁ ያስፈልጋል። አንድ በጋራ ጸሎት የሚሳተፍ አማኝ ቆሞ የሚያስቀድስበት ቋሚ ቦታ እንዲኖረውና፣ እንዲሁም የአምልኮት አገልግሎቱ የሚሰጠው በባዕድ ቋንቋ እስካልሆነ ድረስ ሌሎችን እየተከተለ የምስጋና ድምጹን በማሰማት የበረከቱ ተካፋይ እንዲሆን ያስፈልጋል። ተሰጥኦ መቀበል ቢያዳግተው እንኳን ድምጹን ከፍ አድርጎ “አ ሜ ን” ማለት መቻል አለበት።

· በልዩ ልዩ የአገልግሎት ዘርፎች መሳተፍ፣

ብዙዎቹ የኢትዮጵያ ኦርቶዶክስ ተዋሕዶ ቤተ ክርስቲያን አባቶች በርካታ የሕይወት ዘመናቸውን ያሳለፉት እየተዳከመ የመጣውን የቤተ ክርስቲያናችን ነባር ትምህርት በቃል በማጥናትና ተተኪ ለማፍራት ሌሎችን በማስተማር ነው። እናም በዚህ በሰለጠነው ዓለም የዘመኑን የዕድገት ደረጃ ተከትሎ በቤተ ክርስቲያን ውስጥ የተሟላ አገልግሎት እንዲሰጥና ሕዝበ ክርስቲያኑ በተዋሕዶ እምነት ጸንቶ እንዲኖር ለማድረግ ችሎታቸው በሚፈቅደው ሁሉ የአገልግሎቱ ድጋፍ ሰጭ የሆኑ ነገሮችን ሟሟላትና አባቶችን ማገዝ ከምዕመናን ይጠበቃል። ሁላችንም የተለያየ የአግልግሎት ድርሻ ያለን የአንድ አካል ልዩ ልዩ ብልቶች ነን (1 ቆሮ 12፡1)። ቅንነትና በጎነት ካለ ካህኑ አባቶቻችን ያቆዩልንን ሥርዓት (የሐዋ 6፡ 4)ተከትሎ የቤተ ክርስቲያን ራስ ቢሆን ምዕመናኑ እጅና እግር ሆነው ሊያገለግሉ ይችላሉ። በዚህም የተቀናጀ የአገልግሎት ሂደት ውስጥ መደጋገፍና መከባበር የመንፈሳዊነትና የብስለት መለኪያዎች ሆነው ይቀጥላሉ።

· ንስሐ መግባትና ሥጋውና ደሙን መቀበል፣

እስከ አሁን ድረስ የተዘረዘሩት አራቱ ነጥቦች እንደ ግለሰቡ ቀናነት በአንድ ጊዜ ወይም ደረጃ በደረጃ ሊፈጸሙ ይችላሉ። ሆኖም እነዚህ ነጥቦች ጸጋና በረከትን ካማሰጠት አልፎ በራሳቸው አማኙን ፍጹም ሊያደርጉት አይችሉም። እነዚህን ደረጃዎች ተከትሎ ሕዝብንና እግዚአብሔርን የሚያገለግል አንድ ምዕመን ከድካሙ ፍሬ እንዲጠቀምና ለሌሎችም አርያአና ምሳሌ እንዲሆን ንስሐ ገብቶ ሥጋና ደሙን መቀብል ይገባዋል። በኦርቶዶክሳዊት ቤተ ክርስቲያን ውስጥ በብዙ የአግልግሎት ዘርፎች ተሳታፊ እየሆነ ነገር ግን ንስሐ የማይገባና ሥጋና ደሙን የማይቀበል ምዕመን ምሳሌነቱ ለሌሎች ምዕመናን የማይበጅ ብቻ ሳይሆን ቤተ ክርስቲያንንም ተራ የሲቪል ተቋም እያደረጋት ስለ ሆነ የቤተ ክርስቲያን አባቶች በዚህ ላይ ብርቱ ጥንቃቄ ሊያደርጉ ይገባል። ከቅዱስ ጴጥሮስ ቀጥሎ የአንጾኪያ ቤተ ክርስቲያን 3ኛ ሊቀ ጳጳስ ሆኖ የተሾመው ቅዱስ አግናጥዮስ በፍላብያን ዘመን ለሰማዕትነት ወደ ሮም ይወሰድ በነበረበት ጊዜ ለክርስቲያኖች ባስተላለፈው መልዕክት ስለ ሥጋና ደሙ ሲጽፍ “ከሞት የምናመልጥበትና ሕያው ሆነን ከክርስቶስ ጋራ ለዘለዓለም አብረን የምኖርበት ፍቱን መድኃኒት” ብሎታል።

እንግዲህ በአጠቃላይ ቤተ ክርስቲያናችን ካህናትና ምዕመናን “በጸሎትህ አስበኝ” እየተባባሉ ሰምና ወርቅ ሆነው የሚሠሩባት፣ ምዕመናን ሥጋና ደሙን ለመቀበል የሚተጉባት፣ ከአባቶቹ ሕይወት በጎ ነገርን የተማረ ተረካቢ ትውልድ የሚተካባት፣ አንድ ወጥ አመራር የሚሰጥባት፣ ሰላምና ፍቅር የሰፍነባት፣ በተለያዩ ማህበራዊና መንፈሳዊ ችግሮች ውስጥ ያሉ ምዕመናን ከእግዚአብሔር ጋር የሚገናኙባት እውነተኛ የአምልኮት ማዕከል እንድትሆን ከተፈለገ በበሯ የምንገባና የምንወጣ ሁላችንም ዓይናችንን ከሰው ላይ አንስተን የተሰቀለውን ክርስቶስን እንድንመለከት ያስፈልጋል። በተለይ ለልጆቻችን ስንል የቤተ ክርስቲያንን ጉዳይ በአደባባይ ላይ መዘርገፍና በአውደ ምኅረት ላይ መነቃቀፍን እርግፍ አድርገን ልንተው ይገባል። የሃይማኖት ጉዳይ በፍቅር እንጅ የፖለቲካን መስመር ተከትሎ በአመጽ የሚስተካከል አይደለምና። ለዚህም ቁልፉ በምዕመናን እጅ ነው። ከላይ የተጠቆሙትን የመፍትሔ ሐሳቦች ተጠቅሞ የጋራ ድካማችንን በምክክር ማስወገድና ለቤተ ክርስቲያን ሥርዓት መከበር በአንድነት መቆም ያስፈልጋል። ካህናትና ምዕመናን እንደ ወይኑና እንደ ምሰሶው እንደጋገፍ እንጅ አንጠላለፍ። መደጋግፍ ሁለቱንም አካላት ባለክብር፣ ባለፍሬና፣ ባለዋጋ ያደርጋል። መጠላለፍ ግን ቤተ ክርስቲያንን ለውድቀት ይዳርጋል፣ መዘባበቻም ያደርጋል።

የቤተ ክርስቲያን አምላክ ሰሚ ጀሮ አስተዋይ አእምሮ ያድለን፤ አሜን።

ቀሲስ ዘመነ አቡሐይ

ሳን ሆዜ ካሊፎርንያ

THE POWER OF LOVE: THE NATIVITY OF CHRIST

2011-04-25T09:28:00.000-07:00

Add caption

Christian love remains as a spiritual power in the worlds of humans and angels. It destroys the wall of enmity among God and His heavenly and earthly creatures. As we celebrate Christmas, the incarnation of the Logos and the Nativity of the savior, we perceive the magnificent power of love that forced God from His heavenly throne to reveal Himself in flesh and come to this corrupted world. Spiritual love is characterized by absolution and selflessness. When Adam and Eve transgressed God’s commandments, they unfortunately lost the power of God’s graceful love that connects them with their heavenly patron. Glory to Him from His Heavenly Kingdom; He did not forsake them sinking down deep in the swamp of sin. At the fulfillment of Judaic prophets’ forecast (Is 7:14), the Messiah was made man from the Holy Theotokos to forgive our trespasses, for “love covers a multitude of sins (1Pet 4:8), and He brought this magnificent power of love to us.

In order to perfectly understand the core message of Christ we must share with each other, let us demonstrate the allegorical connotation of the passage that the wise man stated about the power of love:

“Set me as a seal upon your heart, as a seal upon your arm; for love is strong as death; jealousy is cruel as the grave, her shafts are shafts of fire, even the flames thereof. Much water will not be able to quench love, and rivers shall not drown it” (Song of Songs 8:6).

We may enjoy religious ecstasy being mesmerized by spiritual hymns on Sundays as well as in the marvelous night of nativity. However, we may attain nothing for our own salivation without experiencing such a power. We should be realistically sealed by the love of God and His glorified creatures. It was the power of love and zealousness to orthodoxy that makes martyrs remain cruel to accept deaths of martyrdom joyfully. Once Christians empowered with love and connected one another with spiritual fellowship, neither a storm of misunderstanding nor a river of enmity can separate them. Separation or divorce becomes bitter like death for couples united with the power of unconditional love.

As the power of love has smashed the wall of separation between heavenly and earthly creatures, a multitude of angels came down from heaven on this day and spent all the night of Nativity singing with the shepherds, and said:

“Glory to God in the highest heaven, and on earth peace among those whom he favors” (Luke 2:14).

With this divine power, the seven adversaries such as man and God, man and Angels, the human soul and flesh, as well as the heavenly and earthly creatures have been unanimously united. With God’s abundant love, we became one with celestial clerics and have got the privilege of participating in the chant of cherubim and seraphim.

It is certainly true that partaking in the holy Eucharist, practicing alms giving, attending Divine Liturgy, and following biblical and patristic discourses are some of the virtues that lead an orthodox to the state of perfectionism. Nevertheless, unless we imitate Christ in love and specifically in forgiveness and reconciliation, we may not attain His kingdom, for He has put an absolute remark that determines no salivation without love.

At the Nativity, Christ has attracted strangers (wise men) from Far East by His fatherly love to entrust them carry this divine message and witness the truth about the Messiah for the world (Matt 2:11). Our love and our peaceful companionship should similarly shine like the beam of the Sun to pull others toward Christ as a flower attracts bees with its sweet substance.

Congregating in the church every Sunday and performing religious and social activities may not imply the existence of spiritual love among Christians. There should be a relative peace and harmonious relationship that allow our children replicate orthodoxy. As a core religious virtue, Christian love demands denying one’s interests for peace and for the wellbeing of others (Luke 9: 23). Here is what love means for to St. Paul:

“Love is patient, love is kind. It is not jealous, love is not pompous, it is not inflated, it is not rude, it does not seek its own interests, it is not quick-tempered, it does not brood over injury, it does not rejoice over wrongdoing but rejoices with the truth” (1Kor 13:4-6).

In observing Charismas and epiphany, we are welcoming the long awaited messiah, the heavenly father of love reveled in flesh. The expected guest needs a charming hospitality of love that transcends worship and glorification, and not merely sacrifices and offerings. Given that we lack such a virtue, we may be unworthy to sing and glorify Him with the host of celestial angles. Let us draw nigh to Him with love, a right spirit and a clean heart free of envy and antagonism.

May we have a wonderful Christmas full of Joy in Christ,

May the grace of the Lord and the blessing of His beloved mother, Theotokos be unto us all,

Fr. Zemene Desta
San Jose
California